Căng thẳng giữa Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ tạm hạ nhiệt sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo sẽ dỡ bỏ lệnh trừng phạt với Thổ Nhĩ Kỳ nhằm đáp lại việc nước này tuyên bố lệnh ngừng bắn ở Syria kéo dài “vĩnh viễn”.
“Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ thông báo cho chính quyền của tôi rằng họ sẽ ngừng chiến đấu và tấn công ở Syria, khiến lệnh ngừng bắn kéo dài vĩnh viễn. Do đó, tôi đã chỉ thị cho Bộ trưởng Tài chính dỡ bỏ tất cả lệnh trừng phạt áp đặt vào ngày 14/10 để đáp trả động thái tấn công ban đầu của Thổ Nhĩ Kỳ chống lại người Kurd ở đông bắc Syria”, Tổng thống Trump phát biểu tại Nhà Trắng hôm 23/10.
Tuy vậy, nhà lãnh đạo Mỹ vẫn tỏ ra hoài nghi về ý nghĩa của từ “ngừng bắn vĩnh viễn” trong bối cảnh khu vực Trung Đông có nhiều biến động.
Ông Trump cảnh báo nếu Thổ Nhĩ Kỳ không giữ lời, Mỹ sẽ tiếp tục áp lệnh trừng phạt như đánh thuế vào thép hay các sản phẩm khác.
“Các lệnh trừng phạt sẽ được dỡ bỏ, trừ khi có chuyện gì đó xảy ra khiến chúng tôi cảm thấy không hài lòng”, ông Trump nói thêm.
Ông chủ Nhà Trắng cũng thông báo rằng “một lượng nhỏ” quân Mỹ vẫn sẽ ở lại các mỏ dầu ở Syria, mặc dù ông đã ra lệnh rút quân khỏi Syria.
Thổ Nhĩ Kỳ ngày 9/10 đã tiến hành chiến dịch Mùa Xuân Hòa Bình chống lại lực lượng dân quân người Kurd sau khi Nhà Trắng công bố kế hoạch rút binh sĩ khỏi khu vực biên giới Syria – Thổ Nhĩ Kỳ. Động thái này khiến ông Trump bị chỉ trích là “phản bội” đồng minh bởi lực lượng người Kurd tại Syria đã kề vai sát cánh cùng Washington trong cuộc chiến chống khủng bố tại Syria những năm vừa qua. .
Ông Trump sau đó lên án chiến dịch tấn công của Ankara, khẳng định không tán thành hành động này và tăng thuế nhập khẩu lên 50% đối với thép của Thổ Nhĩ Kỳ, đồng thời dừng đàm phán thỏa thuận thương mại trị giá 100 tỷ USD. Ông Trump thậm chí còn đe dọa sẽ xóa sổ nền kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ nếu nước này quét sạch người Kurd ở Syria. Nhiều nghị sĩ Mỹ cũng đề xuất dự luật cấm vận Thổ Nhĩ Kỳ để bảo vệ đồng minh.
Tới ngày 17/10, Mỹ đã thuyết phục Thổ Nhĩ Kỳ tạm dừng chiến dịch quân sự tại khu vực biên giới Syria trong vòng 5 ngày.
Ngày 23/10, sau khi đạt “thỏa thuận lịch sử” với Nga về Syria, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu tuyên bố, nước này chính thức dừng chiến dịch quân sự “Mùa xuân Hòa bình” chống lại người Kurd ở Syria.
“Theo thỏa thuận của chúng tôi với Nga và sau khi đã có được những bảo đảm thích hợp, chúng tôi đã kết thúc chiến dịch ‘Mùa Xuân Hòa bình’. Song điều đó không có nghĩa là chúng tôi rời khỏi Syria. Chúng tôi vẫn duy trì sự hiện diện tại đây”, ông Cavusoglu cho biết đồng thời nhấn mạnh lực lượng quân đội Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tiếp tục truy quét “khủng bố” trong trường hợp cần thiết.
Cùng ngày, nguồn tin an ninh Thổ Nhĩ Kỳ cho biết, nước này đang xem xét lại kế hoạch thiết lập 12 trạm quan sát ở Đông Bắc Syria.
Minh Đăng / Theo CNBC / Theo Vietnamfinance
