Đối với người dân địa phương tại thành phố Sihanoukville, Campuchia, việc doanh nghiệp Trung Quốc kéo đến đầu tư theo Sáng kiến Vành đai, Con đường đang gây chia rẽ trong cộng đồng.
“Cháy” phòng trọ vì dân Trung Quốc ùn ùn kéo đến
Nhiều doanh nhân Trung Quốc mới đến Sihanoukville đang ở đây để tận dụng lợi thế của khu kinh tế miễn thuế mới giữa Trung Quốc và Campuchia.
Phần lớn trong số hơn 100 nhà máy trong khu vực này được điều hành bởi các công ty Trung Quốc và hơn 200 công ty chủ yếu là công ty Trung Quốc sản xuất hàng tiêu dùng và hàng may mặc sẽ còn liên tục mở rộng.
Bên cạnh đó, một con đường cao tốc 4 làn đang được xây dựng bởi một công ty xây dựng của Trung Quốc để kết nối Sihanoukville với thủ đô Phnom Penh của Campuchia.
Đối với người dân địa phương, sự chuyển đổi này đang gây chia rẽ trong cộng đồng. Một số người dân thì được hưởng lợi từ dòng tiền khổng lồ mà thành phố này chưa từng được đầu tư trước đây, nhưng nhiều người đang bị đẩy ra ngoài bởi chi phí sinh hoạt tăng vọt.
Kong Samol, 32 tuổi, một người lái xe tuk-tuk, là một trong những người thua cuộc đó.
“Bởi các doanh nhân Trung Quốc ở đây nhiều nên cước phí cho thuê xe của tôi thì tăng lên nhưng thu nhập của tôi lại giảm. Cụ thể, giá thuê xe của tôi đã tăng từ 50 USD lên 150 USD nhưng vẫn không đủ để tôi trang trải. Chủ nhà trọ muốn đuổi tôi đi để anh ta có thể cho người Trung Quốc thuê phòng vì họ sẽ trả nhiều hơn mức tôi có thể trả. Tôi biết rất nhiều người đến đây để làm việc nhưng đành phải quay về quê hương bởi vì hiện tại không có phòng trọ để thuê”, anh Samol cho hay.
Bên cạnh đó, ông Seng Lim Huon, chủ sở hữu một cửa tiệm may quần áo cho rằng, đầu tư của Trung Quốc đang làm sâu sắc thêm sự phân chia giàu nghèo.
“Những người sở hữu đất ở đây và có nhà để cho thuê, họ có thể ngày càng giàu hơn vì họ có thể kiếm được nhiều tiền hơn trước đây. Nhưng đối với những người không sở hữu chút đất đai nào thì đó là một tình huống tồi tệ”, ông nói và cho hay thêm rằng, những căn phòng mà ông sẽ cho thuê với giá 500 USD/tháng với cư dân địa phương bây giờ thường có giá 4.500 USD/tháng cho du khách Trung Quốc.
Trong khi đó, Svay Sovana, 42 tuổi, nằm trong số những người vui mừng vì đầu tư của Trung Quốc vào Sihanoukville. Cô từng kiếm được 1.000 USD mỗi tháng khi cho người châu Âu thuê một ngôi nhà ba tầng. Cô cũng kiếm được 15.000 USD khi những người thuê nhà ở Trung Quốc mới chuyển đến trong tháng này.
Việc chuyển đổi cũng đã mang lại việc làm cho cư dân thành phố Sihanoukville. Trong khi một số lượng lớn công nhân Trung Quốc đã được đưa vào làm nhân viên sòng bạc, thì dân địa phương Campuchia cũng thường có những công việc kiếm được từ 120 đến 200 USD/tháng (được coi là mức lương khá). Công nhân Campuchia trên các công trường xây dựng của Trung Quốc kiếm được gấp ba lần so với những gì họ từng làm cho các dự án địa phương.
Chia rẽ trong dân địa phương tăng lên từng ngày
Nhiều dự án hoành tráng và gây chia rẽ đang tăng lên theo ngày. Tuần này chứng kiến thông báo về khu nghỉ dưỡng Wisney World mới do người Malaysia gốc điều hành, bao gồm các công viên nước, khách sạn, sòng bạc, trung tâm thương mại, vườn và nhà thờ trên 65 ha đất.
Trong một dấu hiệu của sự mất kết nối giữa các nhà đầu tư Trung Quốc và những người trong chính quyền địa phương, Thống đốc tỉnh Sihanoukville, Yun Min, cho biết ông thậm chí chưa bao giờ nghe nói về dự án.
Sihanoukville không còn xa lạ với đầu tư nước ngoài. Trước người Trung Quốc, chính người Nga đã bơm tiền vào các khu nghỉ dưỡng và nhà hàng địa phương tại đây. Mối quan hệ này được lưu lại bởi một bảng quảng cáo lớn, mờ dần bên ngoài một khu vực xây dựng khu nghỉ dưỡng bị bỏ hoang, trong đó có hình ảnh Thủ tướng Campuchia đang bắt tay với Tổng thống Vladimir Putin.
Tuy nhiên, khiếu nại quan trọng đối với nhiều người ở Sihanoukville là mặc dù, đầu tư của Trung Quốc mang lại sự giàu có, nhưng nó chủ yếu được giữ trong cộng đồng của chính họ. Người dân và du khách Trung Quốc mua đồ từ các doanh nghiệp Trung Quốc và ghé thăm các nhà hàng và khách sạn Trung Quốc, đảm bảo doanh nghiệp nước họ luôn có lợi nhuận.
Là một trong những quốc gia nghèo nhất Đông Nam Á, chịu các vấn đề về điện và vệ sinh cơ bản, Campuchia đã hoan nghênh các kiểm tra lớn, các khoản vay mềm và các kế hoạch cơ sở hạ tầng từ Trung Quốc với vòng tay rộng mở.
Từ năm 2013 đến 2017, Trung Quốc đã đầu tư 5,3 tỷ USD vào thành phố này, số tiền này còn nhiều hơn chính phủ Campuchia đã bỏ ra để đầu tư. Sự phụ thuộc của Campuchia vào Trung Quốc thậm chí còn trở nên rõ rệt hơn trong những tháng gần đây sau khi Mỹ và EU rút tiền tài trợ vì các biện pháp chính trị độc đoán gần đây của Campuchia.
Tốc độ mà tiền đầu tư đổ vào cũng khiến chính quyền địa phương ở Sihanoukville có ít thời gian và nguồn lực để tạo ra quy định nhằm quản lý các sòng bạc Trung Quốc. Đáng nói, đây là nơi hay tụ tập tội phạm tài chính tinh vi và rửa tiền, hoặc sự bất mãn ngày càng tăng của người dân địa phương.
Ông Vannarith Chematng, đồng sáng lập của Viện nghiên cứu chiến lược Campuchia cho biết, hình ảnh của Trung Quốc trong mắt người dân Campuchia đã bị ảnh hưởng.
“Các cuộc đàm phán đang diễn ra giữa hai chính phủ trong nỗ lực khắc phục tội phạm và ác cảm của người dân địa phương. Điều quan trọng đối với Trung Quốc là chiếm được cảm tình của người dân Campuchia. Nếu Trung Quốc thất bại ở Campuchia thì sẽ thất bại ở các nước khác trong khu vực”, ông Chematng cho biết.
Hồng Vân (Tổng hợp)/Dân Trí
