VN-Index bước vào tháng 7 trong trạng thái khá đặc biệt: nền kinh tế vẫn duy trì tốc độ mở rộng cao, nhưng dòng tiền trên sàn lại thận trọng hơn, phân hóa mạnh hơn và ngày càng đòi hỏi những tín hiệu xác nhận từ lợi nhuận doanh nghiệp.
Theo Báo cáo Chiến lược tháng 7/2026 của SSI Research, GDP Việt Nam tăng 8,18% trong nửa đầu năm, riêng quý II tăng 8,39%. Công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 10,23%, vốn FDI giải ngân đạt 13,03 tỷ USD, mức cao nhất trong nửa đầu năm 5 năm qua, trong khi vốn FDI đăng ký tăng 61% lên 34,65 tỷ USD. Đây là nền vĩ mô thuận lợi cho thị trường cổ phiếu, nhưng không đủ để tạo nên một nhịp tăng đồng thuận trên diện rộng.
VN-Index tăng trong thận trọng 6 tháng đầu năm
Tháng 6 là minh chứng rõ nhất cho trạng thái “bên ngoài ổn định, bên trong phân hóa” của thị trường. VN-Index kết tháng ở 1.860,01 điểm, giảm nhẹ 0,19% so với cuối tháng 5 và tăng 4,23% so với đầu năm. Trong phần lớn thời gian, chỉ số dao động trong vùng hẹp 1.860-1.900 điểm. Nếu chỉ nhìn vào chỉ số, thị trường gần như đi ngang. Nhưng bên dưới bề mặt đó, độ rộng thị trường đã thu hẹp đáng kể.
Dòng tiền trong tháng 6 chủ yếu tập trung vào một số nhóm có câu chuyện riêng, đặc biệt là nhóm cổ phiếu liên quan đến Vingroup. SSI Research chỉ ra rằng nếu loại trừ VIC, VHM, VRE và VPL, VN-Index thực tế giảm khoảng 1,7% từ đầu năm. Trên HOSE, số mã giảm lên tới 292, áp đảo so với 130 mã tăng. Điều này cho thấy đà tăng của chỉ số không phản ánh đầy đủ sức khỏe chung của thị trường.
Sự phân hóa cũng thể hiện rõ theo nhóm ngành. Tài chính là nhóm nổi bật nhất trong tháng 6, tăng 2,04%, nhờ kỳ vọng lợi nhuận của các ngân hàng niêm yết vẫn duy trì tích cực. Bất động sản tăng 0,9%, công nghiệp tăng 0,32%. Ngược lại, năng lượng giảm 6,85%, nguyên vật liệu giảm 3,58%, hàng tiêu dùng thiết yếu giảm 3,1%. Nói cách khác, thị trường không thiếu cơ hội, nhưng cơ hội đã chuyển từ “mua theo chỉ số” sang “chọn đúng cổ phiếu”.
Một tín hiệu đáng chú ý khác là thanh khoản hạ nhiệt nhanh. Giá trị khớp lệnh bình quân mỗi phiên trên HOSE trong tháng 6 giảm còn khoảng 15.000 tỷ đồng, thấp hơn 32% so với tháng trước và là mức thấp nhất kể từ đầu năm. Trong 6 tháng đầu năm, giá trị giao dịch bình quân đạt 25.500 tỷ đồng mỗi phiên, tương đương mức bình quân năm 2025. Sự giảm tốc trong tháng 6 vì vậy không hẳn phản ánh thiếu tiền, mà phản ánh tâm lý thận trọng sau một giai đoạn thị trường đã đi lên đáng kể.
Áp lực từ khối ngoại vẫn là một biến số lớn. Riêng tháng 6, nhà đầu tư nước ngoài bán ròng khoảng 15.300 tỷ đồng, thấp hơn mức 19.500 tỷ đồng của tháng 5 nhưng vẫn ở quy mô đáng kể. Lũy kế 6 tháng đầu năm, khối ngoại bán ròng 80.300 tỷ đồng. Dù vậy, lực hấp thụ của nhà đầu tư trong nước vẫn giúp thị trường không chịu cú sốc thanh khoản quá lớn. Đáng chú ý, khối ngoại vẫn chiếm 13,1% tổng giá trị giao dịch trong tháng 6, cao hơn mức bình quân 12,6% của 5 tháng trước đó.
VN-Index tháng 7: Đi ngang để kiểm chứng kỳ vọng?
Bước sang tháng 7, thị trường không bước vào một giai đoạn thiếu điểm tựa, nhưng điểm tựa này không còn đơn giản. SSI Research cho rằng thị trường tháng 7 có thể được hỗ trợ bởi một số yếu tố: mục tiêu tăng trưởng GDP nửa cuối năm còn tham vọng, giải ngân đầu tư công được kỳ vọng tăng tốc, lương cơ sở khu vực công tăng 8% từ tháng 7, giá dầu đã điều chỉnh giảm mạnh từ đỉnh tháng 3, định giá P/E dự phóng 2026 chỉ trên 10 lần và mùa công bố kết quả kinh doanh quý II có thể tạo thêm động lực cho nhóm doanh nghiệp cơ bản.
Tuy nhiên, tháng 7 cũng là giai đoạn thị trường cần “tín hiệu xác nhận” hơn là chờ đợi chất xúc tác mới. Sau nhịp tăng mạnh của chỉ số trong nửa đầu năm, nhà đầu tư có lý do để thận trọng hơn. Các cổ phiếu đã tăng nhờ kỳ vọng sẽ cần được kiểm chứng bằng lợi nhuận thực tế. Nhóm ngân hàng, bán lẻ, vật liệu xây dựng, cao su và thực phẩm – đồ uống được kỳ vọng duy trì tăng trưởng lợi nhuận tốt trong quý II. Ngược lại, các nhóm gắn với hàng hóa cơ bản như phân bón và dầu khí trung nguồn có thể chịu áp lực trích lập tồn kho sau khi giá dầu điều chỉnh.
Bối cảnh vĩ mô cũng đặt ra yêu cầu chọn lọc cao hơn. Lạm phát bình quân 6 tháng ở mức 4,38%, riêng quý II lên 5,25%. Lạm phát cơ bản bình quân 4,12%, cho thấy áp lực giá không chỉ đến từ năng lượng mà còn lan rộng hơn trong nền kinh tế. Điều này khiến dư địa nới lỏng tiền tệ toàn diện trở nên hạn chế. Chính sách hỗ trợ thị trường, nếu có, nhiều khả năng đến từ thực thi tài khóa và giải ngân đầu tư công, hơn là một chu kỳ giảm lãi suất rõ rệt.
Vì vậy, theo SSI, điểm mấu chốt của thị trường trong tháng 7 không phải là VN-Index có vượt nhanh các vùng điểm cao hơn hay không, mà là dòng tiền có chấp nhận quay lại với các nhóm cổ phiếu có nền tảng lợi nhuận rõ ràng hay không. Trong bối cảnh thanh khoản lịch sử tháng 7 thường thấp hơn mức bình quân cả năm, chiến lược “mua khi điều chỉnh, bán khi tăng mạnh” được SSI Research đánh giá vẫn phù hợp hơn so với việc đuổi theo các nhịp tăng ngắn hạn.
Câu chuyện nâng hạng thị trường tiếp tục là chất xúc tác trung hạn. Dòng vốn liên quan đến FTSE được kỳ vọng bắt đầu từ tháng 9/2026, trong khi khả năng MSCI đưa Việt Nam vào danh sách theo dõi có thể thực tế hơn vào năm 2027, nếu các cải cách như cơ chế đối tác thanh toán bù trừ trung tâm và cải thiện khả năng tiếp cận thị trường được triển khai bền bỉ. Với thị trường chứng khoán Việt Nam, đây không chỉ là câu chuyện định giá, mà còn là câu chuyện nâng chất lượng dòng vốn.
Hoàng Phan / Vietnamfinance.vn
