Sự ra đời của vé số điện toán (Vietlott) vấp phải phản ứng của các công ty vé số truyền thống vì lo ngại thị phần sụt giảm, song doanh thu toàn thị trường miền Nam năm 2016 vẫn đạt 66.678 tỷ đồng, tăng hơn 8% so với năm 2015.
Chiều 12/4, tại Hội thảo Minh bạch thị trường vé số do báo Thanh Niên tổ chức, Tiến sĩ Bùi Quang Tín, Trường Đại học Ngân hàng TP HCM cho biết, khi loại hình xổ số điện toán xuất hiện, sự cạnh tranh trên thị trường trở nên quyết liệt hơn nhưng cũng tích cực hơn. Điều đáng chú ý là sự cạnh tranh khiến ngành này ngày càng tăng nguồn cầu và huy động thêm nhiều nguồn lực tài chính đóng góp vào ngân sách.
Ông Tín dẫn chứng, theo thống kê của Hội đồng xổ số kiến thiết khu vực miền Nam, doanh thu tiêu thụ toàn thị trường gồm 22 thành viên (các công ty xổ số truyền thống và Vietlott) đã tăng 8,09% và vượt kế hoạch đề ra của năm 2016. Doanh số phát hành đạt 85.000 tỷ đồng, tăng 5,98% so với năm 2015. Tỷ lệ tiêu thụ bình quân đạt 77,85%, cao hơn 1,52% so với năm 2015. Theo ông Tín, điều này chứng tỏ sự xuất hiện của Vietlott đã tạo thêm nguồn cầu cho thị trường, gúp xổ số kiến thiết tăng nguồn thu 3.800 tỷ đồng so với năm trước, có thêm nguồn thu cho ngân sách nhà nước tại các địa phương phục vụ đầu tư vào y tế, giáo dục và phúc lợi xã hội.
Chuyên gia tài chính ngân hàng này phân tích thêm, đối chiếu các số liệu của vé số truyền thống và vé số điện toán, doanh thu ước tính năm 2016 của Vietlott chỉ đạt 1.600 tỷ đồng, chiếm 2,39% doanh thu toàn thị trường. Do đó, Vietlott tuy phát triển rất nhanh nhưng chưa tác động đáng kể đến thị phần của xổ số truyền thống.
Tiến sĩ kinh tế Đinh Thế Hiển dự báo một viễn cảnh chưa từng có nhưng khả thi trong tương lai. Đó là thay vì cạnh tranh loại trừ nhau, giữa Vietlott và vé số truyền thống có thể chọn phương án vừa cạnh tranh vừa hợp tác. Đây không phải thị trường một mất một còn vì hai hình thức vận hành khác nhau và hoàn toàn có thể song hành tương hỗ giúp nhau cùng phát triển.
Ông Hiển cho hay, từ năm 1997, Chính phủ đã có chủ trương hiện đại hóa hoạt động kinh doanh xổ số nhưng mãi đến năm 2016 Vietlott mới ra đời. Ở các nước trên thế giới hoạt động kinh doanh xổ số đã được áp dụng kỹ thuật hiện đại từ năm 1975. Hiện nay Việt Nam đang đi chậm so với các nước, thậm chí chậm hơn Campuchia. Khi Mỹ tiến hành xổ số giải thưởng 1,6 tỷ USD, nhiều người Việt Nam đã mua vé số của Mỹ thông qua internet và người thân vì tính hiếu kỳ cũng như thích thử vận may. “Điều đó cho thấy nhu cầu thực tế của người dân về loại hình trò chơi có thưởng vẫn còn rất lớn và thị trường vẫn rộng mở”, ông Hiển đánh giá.
Tại hội thảo, nhiều đại biểu chia sẻ nỗi băn khoăn về tính minh bạch của mô hình vé số điện toán mà Vietlott đang thực hiện cũng như vai trò của đối tác nước ngoài trong mô hình kinh doanh này. Đại diện Bộ Tài chính, ông Nguyễn Hoàng Dương khẳng định, kinh doanh xổ số nói chung và vé số điện toán nói riêng, là hoạt động của công ty nhà nước được quản lý giám sát theo quy trình chặt chẽ.
Ông Dương giải thích, việc Vietlott ký kết hợp đồng hợp tác kinh doanh với đối tác nước ngoài theo hình thức chuyển giao công nghệ nhằm tận dụng kỹ thuật, kinh nghiệm của những đơn vị có trình độ phát triển cao hơn. Sự hợp tác này không làm thay đổi vai trò quản lý giám sát của nhà nước trong mô hình kinh doanh vé số điện toán. Ngược lại, còn thúc đẩy thị trường phát triển hơn. Ngoài ra, Vietlott đã góp phần không nhỏ trong việc đẩy lùi các tệ nạn lô đề, cờ bạc.
Bộ Tài chính cũng đã tiến hành thanh kiểm tra hệ thống, giám sát việc các đại lý bán vé số điện toán ở những thị trường quy định. Bộ cũng đã khuyến cáo người chơi không được mua vé tại những địa phương chưa được thí điểm mô hình kinh doanh này. Hiện nay có 12 tỉnh thành thí điểm. Những nơi vé số điện toán chưa được bán, nhu cầu mua lại càng tăng cao nên vé số được bán với mức giá chênh lệch từ 1.000 đồng đến 5.000 đồng.
Ông Dương giải thích, nếu cá nhân mua vé số điện toán và bán lại một cách ngẫu nhiên không chủ đích (cho tặng, mua hộ) thì chưa đến mức cảnh báo. Nhưng một khi mua vé số điện toán rồi bán tại những tỉnh thành chưa được thí điểm với mức chênh lệch cao một cách có hệ thống, có tổ chức sẽ bị xử phạt theo quy định.
Đại diện Bộ Tài chính cho rằng cơ hội một người trúng trên tổng số 8 triệu người mua là rất nhỏ, không dễ như mọi người vẫn nghĩ. Do đó, ông Dương khuyên người dân nên tỉnh táo, chuẩn bị tâm lý mua vé số là tìm kiếm niềm vui nhưng không nên biến niềm vui đó thành niềm tin tuyệt đối vào vận may.
Hà Thanh/Vnexpress
