Tổng thống Mỹ Donald Trump đã viện dẫn một đạo luật nhằm lý giải vì sao ông tuyên bố có “quyền lực tuyệt đối” trong việc yêu cầu các công ty Washington rời Trung Quốc trong bối cảnh thương chiến leo thang dồn dập những ngày qua.
Trung Quốc ngày 23/8 công bố các biện pháp trả đũa Washington. Theo đó, Bắc Kinh sẽ áp mức thuế mới, từ 5-10%, đối với 75 tỷ USD hàng hóa Mỹ theo 2 đợt, từ ngày 1/9 và 15/12.
Trong lúc thương chiến trở nên nóng bỏng, Tổng thống Trump cùng ngày đã yêu cầu các công ty Mỹ “ngay lập tức bắt đầu tìm kiếm phương án thay thế cho Trung Quốc”. Khi rời Nhà Trắng để tới tham gia hội nghị thượng đỉnh G7 ở Pháp, ông Trump nói rằng ông có “quyền lực tuyệt đối để làm vậy (đưa ra yêu cầu) nhưng chúng ta sẽ xem điều gì sẽ xảy ra”. Giới truyền thông sau đó dường như tỏ ra hoài nghi với phát ngôn này.
Ông Trump ngày 24/8 đã lý giải trên Twitter: “Dành cho tất cả những phóng viên đưa tin giả mạo không hiểu biết về luật liên quan tới quyền lực của tổng thống và Trung Quốc, hãy thử xem qua Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp năm 1977. Sự việc khép lại tại đây!”.
Văn bản trên có tên đầy đủ là Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp quốc tế (IEEPA), cho phép ông Trump có “quyền lực rộng mở để điều chỉnh hàng loạt các hoạt động giao dịch kinh tế sau khi tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia nhằm đối phó với bất cứ mối đe dọa to lớn hay bất thường nào tới an ninh quốc gia, chính sách đối ngoại hoặc nền kinh tế Mỹ”, theo Sputnik.
Theo IEEPA, ông Trump sẽ phải bàn bạc với Quốc hội trước khi kích hoạt quyền nói trên và sau khi tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia, ông phải gửi báo cáo tới Quốc hội Mỹ giải thích lý do vì sao.
Hiện thời, 54 vụ tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia đã được áp dụng IEEPA, trong đó có 29 vụ vẫn đang tiếp diễn. Trong lần kích hoạt IEEPA đầu tiên, cựu Tổng thống Mỹ Jimmy Carter năm 1979 đã áp dụng lệnh trừng phạt thương mại chống lại Iran và đóng băng tài sản Tehran tại Mỹ.
Ông Trump cũng đã kích hoạt quyền lực của IEEPA hồi đầu năm khi ông cảnh báo áp thuế với hàng hóa Mexico sau khi tuyên bố rằng vấn nạn nhập cư bất hợp pháp ở biên giới phía nam Mỹ trở thành vấn đề khẩn cấp.
Đức Hoàng
Theo Sputnik
