Các tờ báo tiếng Anh lớn của Campuchia đã bày tỏ sự thất vọng trước những phát ngôn “bênh vực” Khmer Đỏ của Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long, cho rằng chúng gây tổn thương sâu sắc cho nhân dân Campuchia.
Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long – Ảnh chụp màn hình
‘Chạm nỗi đau của người Campuchia’
Trong một bài viết dài đăng trên Khmer Times ngày 3-6, cây bút Leap Chanthavy đã dẫn ra hàng loạt bằng chứng cho thấy Singapore đã quay lưng với Campuchia trong thời kỳ nằm dưới sự cai trị của chế độ diệt chủng Khmer Đỏ.
“Những lời nói của ông Lý Hiển Long đã chạm vào nỗi đau của người dân Campuchia, khuấy động lại ký ức đau buồn trong khi Singapore, một quốc gia tự cho là có đạo đức cao ngời ngợi, chưa bao giờ lên án tội ác diệt chủng của Khmer Đỏ.
Người Campuchia có thể tha thứ nhưng chúng tôi không bao giờ quên những tháng ngày gian truân, và chúng tôi biết chính xác ai là người bạn thực sự (PV – Việt Nam) của chúng tôi khi đó”.
Trong bài bài viết trên trang Facebook cá nhân ngày 31-5, Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long đã dùng các cụm từ như “chiếm đóng”, “xâm lược” để nói về việc quân tình nguyện Việt Nam sang giúp nước bạn Campuchia thoát khỏi chế độ diệt chủng Khmer Đỏ.
Ông Lý Hiển Long cũng ngợi ca cố thủ tướng Thái Lan Prem Tinsulanonda vì đã “chống lại Việt Nam xâm lược Campuchia và Chính phủ Campuchia thay thế Khmer Đỏ”, “phản đối sự chiếm đóng của Việt Nam ra các diễn đàn quốc tế”.
Bài viết của Chanthavy đã điểm lại các mốc thời gian trong quan hệ giữa Singapore và Khmer Đỏ.
Đảo quốc Sư tử công nhận chế độ Pol Pot và thiết lập quan hệ vào ngày 6-5-1976. Singapore sau đó mời Ieng Sary, phó thủ tướng phụ trách các vấn đề đối ngoại của Khmer Đỏ, cho chuyến thăm chính thức từ ngày 21 đến 24-3-1977. Nhân vật số 3 của Khmer Đỏ đã được tiếp đón tại Singapore bởi Tổng thống Sheares, Thủ tướng Lý Quang Diệu, Bộ trưởng Ngoại giao Rajaratnam. Singapore cũng là quốc gia Đông Nam Á đầu tiên đề nghị hỗ trợ quân sự cho các lực lượng du kích để chiến đấu chống lại chính quyền của ông Heng Samrin.
“Không chỉ Singapore chưa bao giờ tố cáo tội ác diệt chủng do chế độ Pol Pot tiến hành, Singapore thậm chí còn công nhận, hỗ trợ quân sự cái nhà nước quái thai và cỗ máy giết người đó, rồi lại thuyết phục cộng đồng quốc tế không công nhận tính hợp pháp của chính quyền Heng Samrin và từ chối mọi hỗ trợ nhân đạo cho những nạn nhân còn sống sót sau chế độ Khmer Đỏ”, Chanthavy tỏ ra gay gắt trong bài viết.
“Những lãnh đạo Singapore như ông nên được mời tới tham quan bảo tàng chứng tích nhà tù diệt chủng Toul Sleng hay các ngôi mộ tập thể Cheung Ek và cánh đồng chết nếu họ vẫn còn nghĩ rằng tội ác diệt chủng là sự bịa đặt”, Chanthavy chốt vấn đề.
Youk Chhang, giám đốc Trung tâm Lưu trữ Campuchia, nhận định những bình luận của ông Lý Hiển Long cho thấy đã tới lúc ASEAN cần một chương trình giáo dục về hòa bình và nhân quyền cho khu vực. Một chương trình như vậy bây giờ nên bắt đầu từ Singapore, ông Youk Chhang nêu quan điểm.
Ảnh hưởng đến quan hệ VN-Singapore
Nhận xét với Tuổi Trẻ Online về phát ngôn của Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long nói “Việt Nam xâm lược Campuchia”, nhà báo Sao Phal Niseiy, biên tập viên báo điện tử Thmey Thmey của Campuchia, cho rằng lẽ ra Thủ tướng Lý không nên có phát ngôn này bởi vì “nó ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa hai nước và ảnh hưởng đến người dân Campuchia”.
“Những thảm kịch xảy ra với Campuchia, chúng ta không thể nào mô tả được,” nhà báo Sao Phal Niseiy nói.
Về việc nghị sỹ Hun Many lên tiếng chỉ trích phát ngôn của Thủ tướng Lý Hiển Long là ‘không đúng sự thật’ và ‘không thể chấp nhận’, nhà báo Sao Phal Niseiy cho rằng phát ngôn của ông Hun Many được nêu với tư cách là một công dân Campuchia, chia sẻ những cảm xúc và hiểu biết về vấn đề Campuchia.
“Trong nhận xét của mình, ông Hun Many muốn bảo vệ mặt trận quân sự mà cha ông là một thành viên và nhận được sự hỗ trợ của Việt Nam để lật đổ chế độ diệt chủng Khmer Đỏ” – nhà báo Sao Phal Niseiy nói.
BẢO DUY – DIỆU AN /Tuổi Trẻ
