Việc khởi tố, truy tố, xét xử một chủ doanh nghiệp máy phát điện ở TP.HCM đã vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng hình sự, vi phạm nghiêm trọng Bộ luật hình sự.
Ngày 10/2, Ủy ban thẩm phán TAND Cấp cao tại TP.HCM xét xử giám đốc thẩm đã tuyên hủy hai bản án của TAND huyện Bình Chánh và TAND TP.HCM, đình chỉ vụ án đối với ông Nguyễn Văn Thành (59 tuổi, ngụ quận 5) do ông Thành không phạm tội.
Trước đó, xử sơ thẩm ngày 25/9/2014, TAND huyện Bình Chánh xử phạt ông Thành một năm tù nhưng cho hưởng án treo về tội “Kinh doanh trái phép” do bán 17 tổ máy phát điện. Buộc ông Thành nộp phạt bổ sung số tiền 10 triệu đồng sung vào công quỹ Nhà nước; trả lại cho bị cáo 12 tổ máy phát điện.
Sau khi bản án được tuyên, Viện trưởng VKSND huyện Bình Chánh đã kháng nghị tịch thu 12 tổ máy phát điện. Xử phúc thẩm ngày 11/11/2015, TAND TP.HCM tuyên không chấp nhận kháng nghị, giữ nguyên bản án sơ thẩm.
Ông Thành là chủ doanh nghiệp Trường Thành (xã Tân Kiên, huyện Bình Chánh) chuyên mua bán máy công nông ngư, máy phát điện, thiết bị xây dựng, mô tơ bơm nước…
Ngày 19/3/2013, Công an huyện Bình Chánh kiểm tra hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh Trường Thành phát hiện trong kho bãi có 12 tổ máy phát điện đã qua sử dụng (được định giá là 2,72 tỷ đồng). Ông Thành khai nhận số máy này mua của người không rõ lai lịch, không có hóa đơn chứng từ về sửa lại bán kiếm lời.
Công an huyện Bình Chánh lập biên bản tạm giữ 12 máy phát điện, đại tá Nguyễn Văn Quý (nguyên Trường Công an huyện Bình Chánh) đã ký quyết khởi tố ông Thành tội “Kinh doanh trái phép”. Trong quá trình điều tra vụ án, ông Thành không thừa nhận hành vi bán 12 tổ máy phát điện mà công an đã kiểm tra thu giữ mà cho rằng chỉ để sử dụng cho thuê.
Sau khi tòa án trả hồ sơ để điều tra bổ sung làm rõ hành vi phạm tội của ông Thành, Công an huyện Bình Chánh xác định được từ năm 2006 đến thời điểm bị kiểm tra phát hiện, ông Thành đã nhiều lần mua bán tổ máy phát điện và búa rung, trong đó có 16 lần bán 16 tổ máy phát điện có giá trị trên 100 triệu đồng, 1 lần bán tổ máy phát điện trên 300 triệu đồng.
Chi cục thuế huyện Bình Chánh có công văn cung cấp toàn bộ hồ sơ kê khai, quyết toán thuế của hộ kinh doanh Trường Thành, trong đó có hồ sơ thuế về việc bán 17 tổ máy phát điện nêu trên. Đồng thời ban hành các văn bản gửi Công an huyện Bình Chánh xác định hộ kinh doanh Trường Thành có đăng ký kê khai thuế theo phương pháp trực tiếp trên doanh thu và không thuộc trường hợp hoàn thuế giá trị gia tăng đối với các máy phát điện đã bán trước đó.
Bản án hình sự sơ thẩm số 255/2015/HSST ngày 25/9/2014 TAND huyện Bình Chánh tuyên bố bị cáo Nguyễn Văn Thành phạm tội “Kinh doanh trái phép” đối với hành vi bán 17 tổ máy phát điện nêu trên.
Sau khi bản án có hiệu lực pháp luật, ngày 1/6/2016, Viện trưởng VKSND TP.HCM báo cáo đề nghị kháng nghị giám đốc thẩm đối với vụ án Nguyễn Văn Thành phạm tội “Kinh doanh trái phép”.
Ủy ban Thẩm phán TAND Cấp cao tại TP.HCM nhận định, về thủ tục tố tụng, Cơ quan CSĐT Công an huyện Bình Chánh khởi tố vụ án, khởi tố bị can và đề nghị truy tố ông Thành về tội “Kinh doanh trái phép” đối với 12 tổ máy phát điện nhưng hành vi này không bị xét xử vì không đủ căn cứ.
Sau khi Tòa án trả hồ sơ để điều tra bổ sung, phát hiện trong thời gian tháng 11/2008 đến tháng 11/2012, ông Thành có hành vi mua bán 17 tổ máy phát điện có giá trị trên 100 triệu đồng, VKSND huyện Bình Chánh đã truy tố và TAND huyện Bình Chánh đã xét xử ông Thành. Nhưng hành vi mua bán 17 tổ máy phát điện chưa được Cơ quan CSĐT Công an huyện Bình Chánh khởi tố vụ án hình sự. Như vậy việc truy tố, xét xử ông Thành đã vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng hình sự.
Trong số 17 tổ máy phát điện mà Thành bán, có tổ máy Thành đã bán ngày 17/11/2008 (hóa đơn số 76784), tính đến ngày bị phát hiện (ngày 8/4/2014) đã quá 5 năm, là hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự nhưng VKSND và TAND huyện Bình Chánh vẫn truy tố, xét xử hành vi này là vi phạm nghiêm trọng Bộ luật hình sự.
Phạm Dũng/Người Lao Động
