JLL: Những thương vụ M&A nổi bật tại Việt Nam 2018

Hoạt động M&A bất động sản tăng trưởng mạnh mẽ tại Châu Á Thái Bình Dương là minh chứng cho thấy các nhà đầu tư không ngần ngại tăng cường rót vốn vào lĩnh vực này. Việt Nam đã trở thành một điểm đến hấp dẫn đối với các nhà đầu tư nước ngoài, phần lớn nhờ vào những chính sách khuyến khích đầu tư của chính phủ, sự ổn định về mặt chính trị và nền kinh tế tăng trưởng. Bên cạnh đó, theo Báo cáo Chỉ số minh bạch bất động sản toàn cầu của JLL, Việt Nam đã và đang chủ động cải thiện vấn đề minh bạch trong thị trường bất động sản. Có thể thấy, nước ta vẫn là một trong những điểm đến được ưa thích cho dòng vốn đầu tư nước ngoài t Đông Nam Á.

Gần đây, CapitaLand Singapore đã ra quyết định mua lại 11 tỷ SGD cổ phiếu từ Ascendas-Singbridge. Tháng 8 năm 2018, công ty private equity Actis cũng đã tham gia phi vụ thâu tóm doanh nghiệp tài chính bất động sản lớn nhất tại Châu Á của Standard Chartered.

Thị trường bất động sản Việt Nam năm 2018 mở đầu với việc ông lớn Nomura Real Development mua lại 24% cổ phần của Sun Wah – tòa nhà văn phòng hạng A thuộc khu vực trung tâm Tp. HCM. Riêng về phân khúc nhà ở, vào tháng 3 năm 2018, CapitaLand cũng đã công bố mua lại khu đất 0,9 ha tại quận Tây Hồ, Hà Nội có giá trị khoảng 685 tỷ VNĐ (tương đương 29,78 triệu USD). Không lâu sau đó, trong Q3 2018, CapitaLand tiếp tục thâu tóm khu đất rộng 6 ha tại phường Bình Trưng Đông, quận 2, Tp. HCM có giá trị 1,38 nghìn tỷ VNĐ (tương đương 60 triệu USD). Dự án này sẽ cung cấp cho thị trường hơn 100 đơn vị nhà ở, dự kiến hoàn thành vào năm 2021.

Một đại gia bất động sản khác là Frasers Property đã công bố việc ký kết hợp đồng mua cổ phần điều kiện với Công ty TNHH Trần Thái Lands, để mua lại 75% vốn phát hành của Công ty Cổ phần Bất động sản Phú An Khang (PAK,) và Công ty cổ phần Bất động sản Phú An Điền (PAD). Dự kiến, hai đơn vị PAK và PAD sẽ đảm nhận việc phát triển các dự án dân cư kiêm thương mại tại quận 2 và quận Thủ Đức của Tp. HCM.

Trong số những giao dịch đáng chú ý còn có việc Keppel Land thoái vốn cổ phần trong dự án phát triển của Công ty Cổ phần Quốc Lộc Phát (QLP) tại quận 2, Tp. HCM. Tập đoàn bất động sản Malaysia Berjaya Land Berhad cũng tuyên bố rằng họ đã thoái toàn bộ 32.5% vốn góp còn lại của mình tại Berjaya Vietnam Financial Center Limited (BVFC) cho Công ty Cổ phần Vinhomes và Công ty Cổ phần Đô thị Du Lịch Cần Giờ với tổng trị giá là 884,9 tỷ VNĐ (khoảng 38,47 triệu USD). Dự án phát triển sẽ bao gồm tòa nhà văn phòng, khách sạn năm sao, căn hộ dịch vụ và trung tâm mua sắm trên khu đất 6,64 ha tại quận 10, TP HCM.                            

Song song đó, Vingroup và các công ty con có khả năng sẽ mua lại Công ty TNHH MTV Berjaya Vietnam International University Town (“BVIUT”), và đã bơm vốn và nâng tỷ lệ sở hữu cổ phần lên 99,2%. Thông qua công ty con, cổ phần của Berjaya trong BVIUT đã giảm từ 100% xuống còn 0,8%, và công ty này dự định sẽ bán hết số cổ phần còn lại trong tương lai gần. Trong tháng 12 năm 2018, Berjaya tuyên bố đã thoái toàn bộ 75% cổ phần của mình tại công ty THHH T.P.C Nghi Tam Village cho Công ty TNHH Phát triển Du lịch Khách sạn Hà Nội, trị giá 1,245 tỷ VNĐ (tương đương khoảng 54,13 triệu USD).

Các giao dịch bất động sản năm 2018 được đa dạng hóa với nhiều loại tài sản khác nhau. Vào tháng 5 năm 2018, một trong những công ty quản lý lớn nhất Nhật Bản chuyên về bất động sản hậu cần CRE – thông qua công ty con CRE Asia – đã đồng ý đầu tư 6,2 triệu USD (tương đương 142,6 tỷ VNĐ) vào Sembcorp Infra Services (SIS) trong một thỏa thuận mua cổ phiếu. Số vốn mới từ CRE Asia và các khoản vay ngân hàng sẽ phục vụ cho mục đích phát triển thêm 30.000 m2 diện tích kho vận tại Việt Nam của SIS.

Cũng trong tháng 5, quỹ private equity toàn cầu Warburg Pincus và nhà phát triển bất động sản công nghiệp Becamex IDC đã chính thức cho ra mắt liên doanh Công ty Cổ phần Phát triển BW Industrial. Theo thông cáo của họ, với hơn 200 ha dự án đang được phát triển với vốn đầu tư ban đầu hơn 200 triệu USD, BW Industrial hiện là nhà phát triển dịch vụ cho thuê công nghiệp và hậu cần lớn nhất tại Việt Nam.

Quý cuối năm 2018 còn ghi nhận một thương vụ bán và cho thuê lại kho bãi tại VSIP 1, tỉnh Bình Dương. Mapletree Logistics Trust đã chi 725,1 tỷ đồng (tương đương 31,5 triệu USD) nhằm thâu tóm kho bãi thuộc Công ty TNHH Quốc tế Unilever (“Unilever Vietnam”). Sau khi hoàn tất việc mua lại, tài sản này sẽ được Unilever Vietnam thuê lại trong 10 năm với mức tiền thuê tăng hàng năm.

Nhìn vào tổng quan thị trường, JLL kỳ vọng tăng trưởng ở hầu hết các phân khúc tài sản, bao gồm công nghiệp và các lĩnh vực lựa chọn thay thế như giáo dục. Thị trường công nghiệp sẽ là ngành nóng nhất trong năm 2019, được thúc đẩy bởi sự dịch chuyển của các doanh nghiệp từ Trung Quốc và tác động tích cực từ các hiệp định thương mại CPTPP / EU.

Chúng tôi hy vọng các nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục thể hiện sự quan tâm và cam kết mạnh mẽ cho thị trường bất động sản Việt Nam. Quá trình phê duyệt kéo dài có thể ảnh hưởng đến những dự án phát triển mới trong năm 2019. Do đó, việc tìm nguồn cung ‘sạch’ và minh bạch sẵn sàng để đầu tư sẽ là một thách thức cho các nhà phát triển và đầu tư trong năm tới. Tuy nhiên, chúng tôi tin rằng việc cải cách quy định sẽ giúp cải thiện tính minh bạch, khiến thị trường bất động sản Việt Nam trở nên hấp dẫn hơn đối với các nhà đầu tư nước ngoài.

Khanh Nguyễn/VDT
Giám đốc bộ phận thị trường vốn tại JLL Việt Nam