Theo Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam (Bộ Xây dựng), từ tháng 9 đến hết tháng 11/2026, Chính quyền hàng hải các quốc gia thành viên Tổ chức hợp tác về kiểm tra nhà nước cảng biển khu vực châu Á – Thái Bình Dương (Tokyo MOU) sẽ triển khai Chiến dịch kiểm tra tập trung (CIC) đối với công tác xếp, bố trí, chằng buộc và vận chuyển hàng hóa trên tàu.
Cơ quan chức năng sẽ kiểm tra tình trạng thiết bị chằng buộc, cách phân bổ tải trọng, giới hạn chiều cao khi xếp hàng, lối tiếp cận an toàn để thực hiện việc chằng buộc và kiểm tra trong hành trình
Chiến dịch nhằm đánh giá việc tuân thủ các quy định của Công ước quốc tế về an toàn sinh mạng trên biển (SOLAS), đồng thời thu thập dữ liệu về hiệu quả thực thi các quy định, tình trạng thiết bị xếp dỡ, chằng buộc hàng hóa và nghiên cứu giải pháp hạn chế tình trạng hàng hóa, đặc biệt là container, rơi xuống biển.
Hạn chế tình trạng hàng hóa rơi xuống biển
Nội dung kiểm tra gồm cả hồ sơ và thực tế trên tàu. Cơ quan chức năng sẽ xem xét Sổ tay chằng buộc hàng hóa (CSM), thông tin xác nhận khối lượng hàng hóa, số lượng và chủng loại thiết bị chằng buộc, sơ đồ xếp hàng cùng các quy trình liên quan trong Hệ thống quản lý an toàn của tàu.
Cùng với đó là kiểm tra tình trạng thiết bị chằng buộc, cách phân bổ tải trọng, giới hạn chiều cao khi xếp hàng, lối tiếp cận an toàn để thực hiện việc chằng buộc và kiểm tra trong hành trình; đồng thời đánh giá mức độ hiểu biết của thuyền viên về việc lập, giám sát sơ đồ xếp hàng.
Để chủ động đáp ứng yêu cầu của chiến dịch, Cảng vụ Hàng hải Quảng Ninh đã yêu cầu chủ tàu, doanh nghiệp quản lý khai thác tàu duy trì chất lượng thuyền viên, bảo đảm điều kiện an toàn kỹ thuật theo quy định của pháp luật Việt Nam và các công ước quốc tế. Các tàu phải thực hiện đầy đủ yêu cầu về an toàn, an ninh, lao động hàng hải, phòng ngừa ô nhiễm môi trường và nghiêm túc duy trì Hệ thống quản lý an toàn đã được đăng kiểm phê duyệt.
Đối với tàu hoạt động tuyến quốc tế, kiểm tra theo CIC sẽ được thực hiện đồng thời với kiểm tra nhà nước cảng biển (PSC). Chiến dịch áp dụng đối với các tàu thuộc diện phải có CSM được phê duyệt, như tàu container, tàu Ro-Ro và tàu hàng tổng hợp. Mỗi tàu chỉ được kiểm tra một lần trong thời gian diễn ra chiến dịch.
Chủ động từ sổ tay đến thiết bị chằng buộc
Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam khuyến cáo các chủ tàu và thuyền viên chủ động rà soát CSM, bảo đảm sổ tay được phê duyệt và lưu trữ đầy đủ trên tàu. Sĩ quan phụ trách xếp, chằng buộc hàng hóa phải nắm rõ các yêu cầu trong CSM, cũng như các yếu tố liên quan đến trọng lượng container trong từng chồng, phân bố tải trọng theo tầng và giới hạn tải trọng của sàn hầm hàng, nắp hầm hàng, boong tàu.
Việc xếp và chằng buộc hàng hóa phải tuân thủ đúng CSM và sơ đồ xếp hàng được phê duyệt; bảo đảm có phương án tiếp cận an toàn khu vực hàng hóa và đầy đủ thiết bị chằng buộc di động phù hợp về chủng loại, nhãn hiệu và được phê duyệt.
Các thiết bị chằng buộc cố định và di động phải luôn trong tình trạng tốt, tương thích với tàu và được kiểm tra, bảo dưỡng theo quy định.
Đặc biệt, hàng hóa phải được chằng buộc an toàn trong suốt hành trình nhằm hạn chế nguy cơ rơi xuống biển. Việc xếp hàng cũng phải bảo đảm yêu cầu về tầm nhìn từ buồng lái.
Các quy trình trong Hệ thống quản lý an toàn liên quan đến hành hải trong điều kiện thời tiết xấu, nhất là biện pháp phòng ngừa mất hàng hóa, cũng cần được rà soát và thực hiện nghiêm túc. Hồ sơ liên quan đến CSM phải được chuẩn bị đầy đủ để xuất trình khi cơ quan chức năng yêu cầu.
Phan Trang / Báo Chính Phủ
