Bộ Tài chính Việt Nam đề xuất gia hạn chương trình ưu đãi thuế cho ngành sản xuất và lắp ráp ô tô thêm 5 năm, từ thời điểm dự kiến kết thúc vào cuối năm 2027 đến hết năm 2032. Việc gia hạn nhằm tạo sự ổn định về chính sách cho doanh nghiệp, thu hút đầu tư, mở rộng năng lực sản xuất và tăng cường vai trò của Việt Nam trong hoạt động sản xuất, xuất khẩu ô tô khu vực.
Ưu đãi thuế kéo dài, linh kiện nhập khẩu được hưởng thuế 0%
Theo The Nation, Trung tâm Thương mại Thái Lan tại TP.HCM đã đề cập đề xuất này cùng những cơ hội kinh doanh tiềm năng cho các nhà cung cấp Thái Lan.
Đề xuất gia hạn sẽ kéo dài chương trình ưu đãi dành cho hoạt động sản xuất và lắp ráp ô tô tại Việt Nam, vượt quá thời hạn dự kiến kết thúc vào cuối năm 2027. Dự thảo hiện vẫn đang được xem xét.
Bộ Tài chính dự kiến gia hạn chính sách nhằm tạo sự chắc chắn hơn cho doanh nghiệp khi lập kế hoạch đầu tư, mở rộng năng lực sản xuất, phát triển công nghệ và chuỗi cung ứng. Mục tiêu rộng hơn là thu hút đầu tư, đồng thời nâng cao vai trò của Việt Nam trong ngành sản xuất và xuất khẩu ô tô khu vực.
Dự thảo sẽ sửa đổi Nghị định 26/2023/NĐ CP về thuế xuất khẩu và thuế nhập khẩu ưu đãi. Bảy nhóm nội dung cải cách bao gồm thời gian thực hiện chương trình, phạm vi ưu đãi thuế, tiêu chuẩn khí thải Euro, thời gian đánh giá điều kiện hưởng ưu đãi, sản lượng xe tối thiểu, quy định đối với phương tiện thân thiện với môi trường và đơn giản hóa thủ tục hành chính.
Trung tâm Thương mại Thái Lan nhận thấy cơ hội cho các nhà sản xuất phụ tùng ô tô, nguyên vật liệu, máy móc, thiết bị sản xuất và công nghệ của Thái Lan cung cấp hàng hóa cho các nhà sản xuất ô tô và nhà máy lắp ráp tại Việt Nam.
Theo cơ quan này, nền tảng sản xuất ô tô và phụ tùng đã phát triển của Thái Lan có thể giúp doanh nghiệp nước này cung cấp vật liệu, linh kiện chất lượng cao cho các nhà máy và nhà cung cấp cấp một tại Việt Nam, đáp ứng thông số kỹ thuật riêng của từng mẫu xe.
Trung tâm Thương mại Thái Lan xác định nhu cầu tiềm năng đối với các sản phẩm đòi hỏi công nghệ sản xuất tiên tiến, bao gồm linh kiện chính xác, linh kiện điện tử, hệ thống điều khiển và các bộ phận khác dành cho ô tô hiện đại, cùng máy móc và thiết bị sản xuất. Nhu cầu này có thể tăng lên khi đầu tư và năng lực sản xuất tại Việt Nam mở rộng.
Cơ quan này cũng cho rằng định hướng áp dụng tiêu chuẩn môi trường nghiêm ngặt hơn và phát triển phương tiện thân thiện với môi trường của Việt Nam có thể tạo cơ hội cho các nhà cung cấp Thái Lan trong lĩnh vực công nghệ xe điện, linh kiện điện tử, hệ thống tiết kiệm năng lượng và công nghệ giảm phát thải.
Theo dự thảo, các nhà sản xuất đủ điều kiện có thể được áp dụng thuế nhập khẩu 0% đối với linh kiện sử dụng để sản xuất, gia công hoặc lắp ráp ô tô xuất khẩu. Xe được sản xuất từ những linh kiện này phải được xuất khẩu trong vòng một năm kể từ ngày đăng ký tờ khai hải quan nhập khẩu.
Để được hưởng mức thuế 0% khi nhập khẩu, nhà sản xuất cần có hợp đồng xuất khẩu ô tô hoặc hợp đồng bán xe cho một doanh nghiệp đã có hợp đồng xuất khẩu tại thời điểm đăng ký tờ khai hải quan.
Những nhà sản xuất không đáp ứng điều kiện nhập khẩu có thể nộp thuế theo quy định và đề nghị hoàn thuế sau khi xe được xuất khẩu. Một lựa chọn khác là tham gia chương trình ưu đãi sản xuất và lắp ráp ô tô nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện.
Trung tâm Thương mại Thái Lan cho biết, cơ chế được đề xuất có thể giúp giảm chi phí đầu vào, giảm lượng vốn lưu động bị giữ trong linh kiện nhập khẩu, đồng thời cải thiện tính thanh khoản và khả năng quản lý dòng tiền. Những lợi ích này đặc biệt quan trọng đối với các doanh nghiệp xuất khẩu phải cạnh tranh về giá cả và thời gian giao hàng.
Các nhà sản xuất sử dụng ưu đãi thuế theo đề xuất sẽ cần xây dựng hệ thống hồ sơ và truy xuất nguồn gốc, liên kết linh kiện nhập khẩu với quá trình sản xuất và xuất khẩu sau đó. Nếu không xuất khẩu xe trong thời hạn quy định, doanh nghiệp có thể phải nộp thuế nhập khẩu và các khoản phí bổ sung theo quy định hiện hành.
Ngưỡng sản lượng tăng, mở cơ hội cho nhà cung cấp Thái Lan
Trung tâm Thương mại Thái Lan cho biết dự thảo đề xuất nâng ngưỡng sản lượng tối thiểu qua ba giai đoạn, gồm năm 2027, giai đoạn 2028 đến 2029 và giai đoạn 2030 đến 2032.
Đối với xe chở khách chạy xăng hoặc dầu diesel có không quá 9 chỗ ngồi và dung tích động cơ không quá 2.500cc, mức sản lượng tối thiểu dự kiến là 23.000 xe trong năm 2027, 25.000 xe mỗi năm trong giai đoạn 2028 đến 2029 và 29.200 xe mỗi năm trong giai đoạn 2030 đến 2032. Đây là các con số trong dự thảo, chưa phải yêu cầu chính thức cuối cùng.
Dự thảo cũng dự kiến điều chỉnh theo từng giai đoạn đối với xe tải, xe buýt nhỏ, xe buýt theo lịch trình và các loại xe buýt chở khách khác.
Theo Trung tâm Thương mại Thái Lan, việc nâng ngưỡng sản lượng có thể khuyến khích doanh nghiệp mở rộng năng lực sản xuất, tận dụng lợi thế quy mô và cải thiện hiệu quả hoạt động. Tuy nhiên, thay đổi này cũng có thể tạo thêm áp lực đối với các nhà sản xuất nhỏ hoặc doanh nghiệp có nguồn vốn và công nghệ hạn chế.
Những thay đổi về tiêu chuẩn khí thải Euro và quy định đối với phương tiện thân thiện với môi trường cũng đòi hỏi các nhà sản xuất chuẩn bị về công nghệ, kiểm soát chất lượng và hệ thống tuân thủ tiêu chuẩn môi trường.
Trung tâm Thương mại Thái Lan khuyến nghị doanh nghiệp nước này xem xét kỹ các điều kiện cuối cùng liên quan đến thuế nhập khẩu 0%, thời hạn xuất khẩu, hoàn thuế, yêu cầu hải quan và tiêu chuẩn kỹ thuật trước khi sử dụng chương trình để đưa ra quyết định đầu tư hoặc thương mại.
Cơ quan này cũng khuyến nghị doanh nghiệp xây dựng quan hệ với các nhà sản xuất ô tô, nhà máy lắp ráp và nhà cung cấp ở các cấp từ một đến ba, đồng thời điều chỉnh sản phẩm để đáp ứng tiêu chuẩn và thông số kỹ thuật riêng của từng nhà sản xuất.
Các nhà cung cấp Thái Lan cần cải thiện tiêu chuẩn sản xuất và khả năng truy xuất nguồn gốc để đáp ứng yêu cầu về chất lượng, môi trường và xuất khẩu. Theo Trung tâm Thương mại Thái Lan, hợp tác công nghệ với đối tác Việt Nam có thể giúp doanh nghiệp nước này chuyển từ xuất khẩu hàng hóa sang đầu tư và xây dựng quan hệ đối tác lâu dài hơn trong chuỗi cung ứng ô tô của Việt Nam.
