Đến hết 2015, CTCP đầu tư khoáng sản An Thông (thuộc Tập đoàn Hòa Phát) đã lỗ lũy kế 204 tỷ đồng.
Theo thông tin từ CTCP Tập đoàn Hòa Phát (HPG), ngày 22/4/2016, CTCP đầu tư khoáng sản An Thông (thuộc Tập đoàn Hòa Phát) đã gửi công văn tới Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng và các Bộ ngành liên quan về việc xin trả lại hai điểm mỏ quặng sắt tại huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang. Đó là mỏ sắt Tùng Bá và mỏ sắt tại khu Cao Vinh – Khuôn Làng, nằm trên hai xã Thái An và Tùng Bá.
Nguyên nhân được Hòa Phát đưa ra là do giá thành khai thác quá cao không cạnh tranh được với quặng thế giới, trong khi hàm lượng quặng thấp.
Cụ thể, hàm lượng sắt trong quặng trung bình chỉ khoảng 30% – 40% TFe. Trong khi đó, chi phí khai thác bao gồm chi phí bóc tách đất đá và các chi phí khác quá cao. Tỷ lệ bóc đất đá là 10 tấn trên 1 tấn quặng khai thác.
Hiện nay, giá quặng sắt thô thế giới đã giảm từ 30% – 50% so với thời điểm đầu năm 2014. Do vậy, với đặc thù thân quặng có chiều dày mỏng, kéo dài và hàm lượng nghèo như mỏ Tùng Bá, chi phí khai thác không thể cạnh tranh được so với các mỏ lớn trên thế giới dẫn đến thua lỗ lớn của Công ty. Đến hết 2015, An Thông bị lỗ lũy kế 204 tỷ đồng. Chi phí khắc phục để đảm bảo môi trường quá cao khi phân bổ vào 1 tấn quặng khai thác. Đồng thời, công ty cho biết, các nghĩa vụ phí với nhà nước như tiền cấp quyền khai thác khoáng sản, tiền sử dụng số liệu thông tin địa chất phải nộp cũng là quá cao trong bối cảnh khó khăn hiện tại.
Các yếu tố trên dẫn đến tổng chi phí khai thác một tấn quặng sắt cao hơn hẳn so với chi phí khai thác của các mỏ sắt lớn trên thế giới, nếu tiếp tục duy trì sẽ dẫn đến việc Công ty càng khai thác, càng thua lỗ, dẫn đến nguy cơ phá sản. Đây cũng là tình trạng chung của ngành khai thác chế biến quặng sắt của Việt Nam.
Theo Hòa Phát, mặc dù Chính phủ và Bộ Công thương đã có chính sách cấm xuất khẩu quặng sắt, khuyến khích phục vụ sản xuất trong nước, chống chảy máu tài nguyên nhưng việc giá thành khai thác trong nước cao, điều kiện khai thác khó khăn cộng thêm nhiều Thuế phí quá cao dẫn đến giá thành không cạnh tranh được với quặng của các mỏ lớn trên thế giới. Bằng chứng là Hòa Phát đang nhập khẩu quặng sắt quy mô lớn từ các nước với giá rất cạnh tranh, chất lượng quặng tốt.
Tổng cục địa chất và khoáng sản Việt Nam đã tiếp nhận hồ sơ xin trả lại mỏ của Hòa Phát từ ngày 23/11/2015. Tuy nhiên đến nay, Công ty vẫn phải chờ Tổng Cục địa chất và khoáng sản đưa ra hướng dẫn cụ thể để Công ty thực hiện đúng theo quy định Luật khoáng sản và các quy định khác của pháp luật liên quan.
Công ty CP Đầu tư khoáng sản An Thông được Bộ Tài nguyên và Môi trường cấp phép khai thác quặng sắt tại mỏ Tùng Bá thuộc xã Tùng Bá, huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang (Giấy phép khai thác khoáng sản số 872/GP-BTNMT ngày 08/5/2009) và khai thác quặng sắt tại khu Cao Vinh và Khuôn Làng mỏ Tùng Bá thuộc xã Thái An, huyện Quản Bạ, xã Thuận Hòa và xã Tùng Bá, huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang (Giấy phép khai thác khoáng sản số 1224/GP-BTNMT ngày 24/6/2011).
Đối với giấy phép khai thác tại mỏ Tùng Bá, sau khi giấy phép có hiệu lực, Công ty đã hoàn thiện các thủ tục sau cấp phép và đi vào khai thác từ quý IV năm 2011 đến tháng 7/2012 thì tạm ngừng khai thác. Từ đó đến nay Công ty chưa khôi phục lại việc khai thác. Trữ lượng được cấp theo giấy phép khai thác: 2.853.205 tấn quặng sắt; Trữ lượng đã khai thác được đến thời điểm trả lại giấy phép khai thác: 275.118 tấn quặng sắt.
Đối với giấy phép khai thác tại khu Cao Vinh, sau khi giấy phép có hiệu lực, Công ty đã hoàn thiện các thủ tục sau cấp phép và đi vào khai thác từ tháng 4 năm 2013 đến tháng 10/2014 thì tạm ngừng khai thác. Từ đó đến nay Công ty chưa khôi phục lại việc khai thác. Trữ lượng được cấp theo giấy phép khai thác: 12.151.000 tấn quặng sắt; Trữ lượng đã khai thác được đến thời điểm trả lại giấy phép khai thác: 329.131 tấn quặng sắt.
Mai Linh
Theo Trí thức trẻ/HPG
