Theo báo cáo tình hình kinh tế xã hội 10 tháng năm 2023 của Tổng cục Thống kê, số doanh nghiệp bất động sản tạm ngừng kinh doanh có thời hạn lên đến 3.441 doanh nghiệp và có 1.067 doanh nghiệp bất động sản đã hoàn tất thủ tục giải thể, tăng 9,5% so với cùng kỳ.
Quý IV được kỳ vọng tâm lý nhà đầu tư dần chuyển hướng từ quan sát sang lựa chọn sản phẩm phù hợp để xuống tiền (ảnh minh họa)
Thành lập giảm, giải thể tăng
Báo cáo của Tổng cục Thống kê cho hay, trong 10 tháng năm 2023, số doanh nghiệp bất động sản thành lập mới đạt 3.850, giảm 50,2% so với cùng kỳ.
Trong khi đó, doanh nghiệp bất động sản tạm ngừng kinh doanh có thời hạn lên đến 3.441 doanh nghiệp và có 1.067 doanh nghiệp bất động sản đã hoàn tất thủ tục giải thể, tăng 9,5% so với cùng kỳ.
Theo báo cáo của Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS), với các sàn giao dịch bất động sản, có 20% sàn tiếp tục đối diện nguy cơ giải thể, phá sản; 40% sàn đang nỗ lực chống đỡ để duy trì, chỉ còn hoạt động với một vài nhân sự nòng cốt, phải cố gắng cầm cự, sống bằng niềm tin thị trường bất động sản sẽ khôi phục vào cuối năm 2023.
Phân tích sơ bộ báo cáo tài chính của gần 1.600 doanh nghiệp niêm yết trên 3 sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam (chia thành 10 ngành cụ thể) trong thời gian từ 2018 đến 6 tháng đầu năm 2023 của Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV, thuộc Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ), doanh thu các ngành đã giảm từ giữa năm 2022 đến nay, nghiêm trọng nhất là 2 ngành bất động sản và xây dựng. Đến hết quý II/2023, tình hình vẫn chưa được cải thiện.
Đáng chú ý, doanh nghiệp xây dựng và bất động sản gặp vấn đề lớn nhất về dòng tiền khi số ngày phải thu và số ngày tồn kho tăng lên nhiều lần. Cụ thể, số ngày phải thu trung bình của doanh nghiệp xây dựng quý I/2022 là 463 ngày thì sang quý I/2023 lên đến 1.165 ngày.
Số ngày tồn kho trung bình của doanh nghiệp bất động sản quý I/2023 cũng lên đến 5.662 ngày. Hàng tồn kho nhiều nhưng lợi nhuận của doanh nghiệp bất động sản lại giảm mạnh theo sự đóng băng của thị trường. Lợi nhuận 6 tháng đầu năm 2023 của ngành bất động sảngiảm đến 27,3% so với cùng kỳ năm trước. Nếu loại trừ lãi ròng nhóm Vingroup (chủ yếu là lợi nhuận của Vinhomes lên đến 21.600 tỷ đồng) thì kết quả giảm lên đến 39,5%.
Trước những khó khăn của các doanh nghiệp niêm yết, Ban IV kiến nghị các chính sách trước mắt cần tập trung vào hỗ trợ dòng tiền thông qua hỗ trợ tiếp cận vốn; giãn, giảm chi phí cho doanh nghiệp.
Riêng đối với lĩnh vực bất động sản, hệ thống ngân hàng có thể cân nhắc cho phép các doanh nghiệp cung cấp sản phẩm thuộc phân khúc phục vụ nhu cầu thiết yếu, ưu tiên như hạ tầng kĩ thuật và hạ tầng xã hội, khu công nghiệp, văn phòng… được giãn nợ, giữ nhóm nợ theo Thông tư 02/2023/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước.
Không có tăng trưởng đột biến trong qúy IV/2023
Theo dự báo của FERI, thị trường bất động sản đã đi đến giai đoạn cuối của kỳ suy thoái, và hiện nay thị trường gần như đã chạm đáy. Tuy nhiên, chu kỳ tăng trưởng mới của bất động sản Việt Nam sẽ không đi theo biểu đồ hình chữ V mà sẽ là hồi phục và tăng trưởng theo biểu đồ hình chữ U.
Dự báo tại thời điểm quý IV/2023 thị trường bất động sản sẽ chưa có tăng trưởng đột biến, nhưng chắc chắn sẽ có tăng trưởng tốt hơn so với cùng kỳ quý IV/2022. Đồng thời thị trường bất động sản sẽ ấm dần lên từ cuối quý IV/2023, dần dần phục hồi rõ nét hơn từ sau quý II/2024.
Theo dự báo của Batdongsan.com.vn, thị trường bất động sản có khả năng phục hồi vào khoảng quý II đến quý IV/2024. Trong đó, căn hộ chung cư sẽ là loại hình được dự báo sẽ dẫn đầu xu hướng phục hồi của thị trường bất động sản. Dự kiến có thể rơi vào đầu quý I/2024 và chậm nhất là quý IV/2024.
Theo báo cáo ‘đánh giá tiến trình phục hồi thị trường bất động sản Việt Nam quý III/2023 và dự báo tình hình thị trường quý IV/2023’ của Hiệp hội bất động sản Việt Nam (Vnrea), thanh khoản trên thị trường bất động sản trong quý III/2023 đã được cải thiện so với giai đoạn khó khăn cuối năm 2022 và những tháng đầu năm nay, nên thị trường bắt đầu ghi nhận nhiều điểm sáng.
Theo DKRA Group, khả năng thanh khoản trên thị trường bất động sản cuối năm 2023 sẽ có chuyển biến tích cực. Sóng mua nhà dự kiến tăng trở lại từ giai đoạn quý IV/2023 hoặc chậm nhất là vào nửa đầu năm 2024. Thời gian tới, thị trường bất động sản sẽ có sự hồi phục nhất định ở một số phân khúc và khu vực có kết nối hạ tầng.
Theo nhận định của các chuyên gia kinh tế, việc lãi suất huy động được điều chỉnh xuống mức thấp như hiện nay sẽ khiến dòng tiền đầu tư rời khỏi ngân hàng để quay trở lại các kênh đầu tư hấp dẫn hơn, trong đó có bất động sản.
Trần Lê / Vietnamfinance
