Theo Thanh tra Chính phủ, 8 nhà thầu tại dự án sân bay Long Thành đã sử dụng 936 tỷ đồng tiền tạm ứng để gửi tiết kiệm có kỳ hạn, hưởng lãi hơn 10,6 tỷ đồng.
Nội dung này được nêu trong kết luận của Thanh tra Chính phủ về việc chấp hành chính sách, pháp luật với dự án đầu tư xây dựng cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1.
Theo kết luận này, gói thầu 5.10 – thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị công trình nhà ga hành khách do Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) làm chủ đầu tư. Liên danh Vietur trúng thầu với giá hơn 27.800 tỷ đồng và gần 339 triệu USD, tương đương hơn 8.100 tỷ đồng, tổng cộng 35.900 tỷ đồng.
Liên danh Vietur gồm 10 doanh nghiệp, đứng đầu là IC Istas (thuộc IC Holdings của Thổ Nhĩ Kỳ). Các thành viên trong nước còn lại gồm: Ricons, Newtecons, Sol E&C, Tổng công ty Xây dựng số 1, Vinaconex, Tổng công ty Xây dựng Hà Nội, Phục Hưng Holdings, ATAD và Hawee.
Theo kết luận thanh tra, hồ sơ mời thầu tại gói 5.10 nhiều sai sót, phải sửa đổi nhiều lần. Trong đó, yêu cầu thông số kỹ thuật về khả năng xử lý với hệ thống thang bộ hành và thang cuốn theo các tiêu chuẩn đã hết hiệu lực; yêu cầu kinh nghiệm thực hiện hợp đồng xây lắp tương tự có nội dung “hoặc công trình kết cấu dạng nhà” là chưa phù hợp.
Khi thẩm định, tổ chuyên gia đánh giá hồ sơ dự thầu có vi phạm nhưng lại không yêu cầu nhà thầu làm rõ khi đánh giá năng lực, kinh nghiệm thực hiện hợp đồng tương tự của nhà thầu Vinaconex.
Hồ sơ dự thầu của liên danh Vietur dùng đồng tiền nước ngoài, giá trị 235,7 triệu USD là sai quy định. Việc này bên mời thầu không phát hiện ra, vẫn ký hợp đồng và thanh toán bằng USD.
Đến 31/3/2025, dù chủ đầu tư chưa nghiệm thu thanh toán với các chi phí thiết bị dự thầu trên song Thanh tra Chính phủ đánh giá, sai sót này có nguy cơ gây
Ngoài những sai phạm về đấu thầu và thi công, Thanh tra Chính phủ còn chỉ ra nhiều bất cập trong quản lý tài chính.
Đáng chú ý, 8 trong số 10 thành viên liên danh Vietur đã sử dụng tiền tạm ứng để gửi tiết kiệm có kỳ hạn với tổng số tiền 936 tỷ đồng, ghi nhận hơn 10,6 tỷ đồng lãi tiền gửi. Thanh tra Chính phủ cho rằng việc này là chưa đúng mục đích sử dụng tiền tạm ứng theo thỏa thuận hợp đồng 5.10 và quy định pháp luật.
Thanh tra Chính phủ cũng phát hiện nhiều khoản tạm ứng chưa được thu hồi đúng quy định; một số trường hợp nghiệm thu, thanh toán khi chưa đủ điều kiện; việc lập hóa đơn và kê khai thuế giá trị gia tăng của một số nhà thầu chưa đúng quy định.
Trên cơ sở kết quả thanh tra, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, UBND tỉnh Đồng Nai cùng các chủ đầu tư khẩn trương rà soát, khắc phục toàn diện các tồn tại; đồng thời kiểm điểm, xử lý trách nhiệm tập thể, cá nhân liên quan theo quy định.
Chí Bình / Vietnamfinance.vn
