Xây bằng đá với mật mía, ngôi nhà năm gian ở xã đảo Quan Lạn (Quảng Ninh) vẫn vững chãi, giữ được nét cổ xưa dù đã 100 tuổi.
Xã đảo Quan Lạn (Vân Đồn, Quảng Ninh) không chỉ nổi tiếng với các di tích lịch sử, danh thắng du lịch. Nơi đây còn có ngôi nhà cổ 100 năm, được xây bằng đá với mật mía và các loại gỗ quý.
Ngôi nhà cổ thuộc sở hữu của vợ chồng bà Vũ Thị Dược và chồng Nguyễn Văn Di (cùng 90 tuổi) ở thôn Thái Hòa, xã Quan Lạn. Cụ Di cho biết, ngôi nhà được xây từ năm 1918, gia đình cụ mua lại vào năm 1989.
Hiên nhà rất rộng, được bảo vệ bằng những cột trụ kết nối với nhau thành các hình vòm.
Phần lớn ngôi nhà được xây bằng đá và trát bằng mật mía.
Trước kia mái nhà được lợp bằng ngói âm dương, nay được thay thế bằng loại ngói khác. Nhà được xây theo kết cấu tứ trụ 5 gian, gồm 4 cột gỗ lim to và cao hơn 7m.
Phần bệ đỡ các cột lim được làm từ đá xanh nguyên khối.
Ngôi nhà được làm bằng gỗ lim và gỗ mần lái. Gỗ mần lái mọc trên núi đá, có độ bền hơn cả gỗ lim. Theo các cụ già trong làng thì nhiều hoành phi câu đối, các loại chữ viết trong nhà cổ vẫn chưa được dịch. Điều này thu hút một số nhà nghiên cứu Hán Nôm, văn hóa đến tìm hiểu.
Khu vực hiên nhà được thiết kế theo kiến trúc thời Pháp thuộc.
Các song cửa sổ, vuông, to, chắc chắn.
Cửa chính được đóng bằng thanh gỗ gác sang ngang.
Do thời gian, những nét hoa văn bị rêu phủ kín.
Mặt sau của ngôi nhà khá đơn sơ.
