Sau thời gian làm việc giữa Bộ Giao thông vận tải (GTVT) và Bộ Công Thương với các doanh nghiệp nhập khẩu ôtô để trao đổi, làm rõ những nội dung doanh nghiệp vướng mắc, Bộ GTVT đã có kiến nghị với Chính phủ xem xét phương án sửa đổi một số quy định tại Nghị định 116. Từ đó, Bộ GTVT sẽ tiến hành sửa đổi Thông tư 03 cho phù hợp với Nghị định.

Kể từ thời điểm Nghị định 116 được ban hành, nhiều doanh nghiệp nhập khẩu ôtô tại Việt Nam đã nêu lên những khó khăn như việc cung cấp Giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại ôtô (VTA) bởi cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của nước ngoài.

Tuy nhiên, Bộ GTVT khẳng định một số mẫu VTA do doanh nghiệp cung cấp phù hợp với Nghị định 116 và Thông tư 03.

Nhiều doanh nghiệp chưa thể nhập khẩu xe do những vướng mắc ở Giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại. Ảnh: Tùng Tin

VTA của Chính phủ Thái Lan cấp cho dòng xe Ford Ranger, Ford Everest, Honda CR-V xuất khẩu đến Việt Nam hay VTA cấp cho xe BMW của CHLB Đức… cho thấy nhiều doanh nghiệp đã giải quyết được vướng mắc liên quan”, Bộ GTVT lấy ví dụ.

Mặc dù vậy, để thể hiện sự cầu thị đối với các đề xuất vướng mắc của doanh nghiệp, Bộ GTVT đưa ra 2 phương án kiến nghị Chính phủ xem xét sửa đổi một số quy định tại Nghị định 116 theo hướng tháo gỡ như doanh nghiệp đề xuất.

Phương án 1, Bộ GTVT kiến nghị Chính phủ tiếp thu toàn bộ kiến nghị của doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ôtô thuộc Hoa Kỳ, Nhật Bản và chỉ đạo Bộ Công Thương chủ trí phối hợp các Bộ và doanh nghiệp sửa đổi các nội dung tại Nghị định 116. Bộ GTVT kiến nghị bỏ thủ tục Giấy chứng nhận chất lượng  kiểu loại, sửa đổi phương thức kiểm tra theo từng lô, sửa đổi quy định đường thử chiều dài 800 m.

Đồng thời, Bộ GTVT sửa đổi Thông tư 03 theo hướng bỏ một số thủ tục về Giấy chức nhận linh kiện gương, lốp, kính, đèn chiếu sáng và rà soát đơn giải hóa quy trình, thủ tục hơn nữa cho phù hợp, tạo điều kiện thông thoáng cho doanh nghiệp nhập khẩu ôtô.

Tuy nhiên, Bộ GTVT cũng đưa ra một số điểm vấn đề cần cân nhắc. Nếu sửa đổi theo hướng xe nhập khẩu chỉ thử nghiệm an toàn và khí thải lần đầu tiên, sau 6 tháng mới tiến hành kiểm tra lại sẽ tạo lỗ hổng cho các nhà nhập khẩu lách luật, gian lận, tránh các bước kiểm tra của cơ quan chức năng, dẫn đến chất lượng của xe không được kiểm soát chặt ché và quyền lợi người tiêu dùng bị ảnh hưởng.

Nếu kiểm tra, thử nghiệm xe theo chu kỳ 6 tháng 1 lần có thể tạo ra các lỗ hổng cho doanh nghiệp lách luật. Ảnh: Tùng Tin

Với dung lượng thị trường 300.000 xe/năm, các doanh nghiệp nhập khẩu không thể nhập khẩu lô hàng có số lượng ít mà phải hàng trăm xe. Do đó, việc lấy một mẫu xe trong lô nhập khẩu để kiểm tra khí thải và an toàn không làm phát sinh chi phí đáng kể cho doanh nghiệp. Nếu các nhà nhập khẩu thực sự tiết kiệm, chi phí thử nghiệm nêu trên là khoảng 50 triệu đồng (khoảng 2.500 USD).

Với quy định về đường thử, Bộ GTVT cho rằng quy định về đường thử trước đây không còn phù hợp. Chiều dài đường thử tối thiểu 800 m nhắm đảm bảo yêu cầu kỹ thuật để kiểm tra được chất lượng của xe sản xuất, lắp ráp trước khi xuất xưởng trên các loại đường.

Bộ GTVT chỉ ra rằng công nghệ sản xuất ôtô thế giới đã có nhiều thay đổi trong 20 năm qua và hạ tầng giao thông Việt Nam cũng thay đổi nhanh chóng với hàng loạt đường cao tốc cho phép tốc độ lên đến 120 km/h.

Nhiều doanh nghiệp không nhập khẩu được ôtô khiến lượng xe nhập giảm mạnh trong 2 tháng đầu năm nay.

Phương án 2 mà Bộ GTVT đưa ra là tiếp tục thực hiện nghiêm theo Nghị định 116 và Thông tư 03 thêm một thời gian nữa, nếu thực sự có vướng mắc bất cập đúng như phản ánh của doanh nghiệp thì chính phủ chỉ đạo các Bộ sửa đổi, bổ sung.

Theo Bộ GTVT, các vấn đề doanh nghiệp phản ánh đến nay cũng đã được làm rõ và vẫn có doanh nghiệp đang hoàn tất các thủ tục đăng kiểm để đưa xe ra thị trường trong tháng 3/2018.

Theo thống kê của Tổng cục Hải Quan, đến hết tháng 2 năm nay, lượng xe nhập khẩu vào Việt Nam đã giảm rất mạnh, do các doanh nghiệp không thể nhập về.

Phải đến đầu tháng 3, Honda Việt Nam mới đưa được một lô xe nhập khẩu từ Thái Lan về nước, sau khi Giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại của các dòng xe này được chấp nhận. Hiện tại, liên doanh Nhật Bảng đang chờ hoàn thiện các thủ tục thử nghiệm xe mẫu trước khi có thể đưa ra thị trường.

Ngọc Tuấn/ZIng