Đối với lực lượng Cảnh sát giao thông đang làm nhiệm vụ điều tiết, chỉ huy giao thông thì không được dừng phương tiện để kiểm soát, xử lý vi phạm mà phải đảm bảo giao thông an toàn, thông suốt.
CSGT không được dừng xe để kiểm soát, xử lý vi phạm trong giờ cao điểm hoặc khi làm nhiệm vụ điều tiết giao thông
Cục Cảnh sát giao thông (CSGT) – Bộ Công an đã ban hành nhiều chỉ đạo và quy định mới về cách thức dừng xe, kiểm soát người và phương tiện giao thông nhằm tăng cường minh bạch, đảm bảo an toàn giao thông, giảm tình trạng lạm quyền.
Những quy định này sẽ có hiệu lực ngay, bao gồm cả việc sử dụng công nghệ ghi hình, trách nhiệm của các tổ CSGT chỉ huy điều khiển giao thông và quy trình phải thực hiện khi kiểm tra.
Camera ghi nhận toàn bộ quá trình
Khi dừng xe để kiểm tra, cán bộ CSGT phải sử dụng camera đeo người (camera body) hoặc thiết bị camera cố định để ghi lại toàn bộ quá trình kiểm soát, xử lý. Dữ liệu ghi hình này phải được lưu giữ đúng quy định.
Phạm vi được dừng xe để kiểm soát
CSGT được dừng xe trong các trường hợp sau:
Có kế hoạch tổng kiểm soát phương tiện, chuyên đề (ví dụ quá tải, chở quá số người, nồng độ cồn, ma túy).
Khi có tin báo, tố giác, phản ánh của cá nhân, tổ chức về vi phạm pháp luật của người, phương tiện.
Khi có thông tin phản ánh vi phạm gửi tới lãnh đạo, chỉ huy của đơn vị CSGT.
Quy định về các tổ CSGT làm nhiệm vụ chỉ huy – điều khiển giao thông
Các tổ CSGT được bố trí làm nhiệm vụ chỉ huy, điều khiển giao thông tại các nút giao, nút đông phương tiện không được dừng xe để kiểm soát, xử lý vi phạm trong giờ cao điểm hoặc khi làm nhiệm vụ điều tiết giao thông, để tránh tình trạng ùn tắc và hỗn loạn giao thông.
Sau giờ cao điểm, nếu cần thiết, các tổ này có thể tuần lưu, ghi nhận vi phạm và xử lý bằng hình thức “phạt nguội”.
Quy trình dừng xe phải đảm bảo an toàn và đúng luật
Việc dừng xe nếu diễn ra trên đường cao tốc hoặc các tuyến giao thông lớn phải đặt ở làn dừng khẩn cấp hoặc các vị trí cho phép phù hợp.
Khi kiểm tra tại một điểm, cần bố trí rào chắn (cọc tiêu, dây căng), biển báo, khu vực thực thi công vụ đủ an toàn, không gây nguy hiểm cho phương tiện tham gia giao thông khác.
Trước khi có hình ảnh hoặc bằng chứng điện tử, một số hành vi vi phạm không thể bị xử phạt nếu không có chứng cứ.
Kiểm tra giấy tờ và điều kiện phương tiện, người điều khiển
Theo Thông tư 73/2024/TT-BCA, khi dừng xe người CSGT được kiểm tra: giấy phép lái xe, đăng ký xe, chứng nhận đăng kiểm, bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc, tình trạng an toàn kỹ thuật của xe, cấu hình bên ngoài, kích thước, biển số, số người chở, tải trọng, trạng thái vận hành của các thiết bị an toàn (phanh, đèn, tín hiệu…).
Trường hợp nào CSGT được dừng xe ngay cả khi người dân chưa vi phạm
Theo quy định mới, có những trường hợp CSGT được quyền dừng phương tiện dù người tham gia giao thông chưa rõ vi phạm: Khi thực hiện kế hoạch tổng điều tra, tuần tra chuyên đề đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Khi có tin báo, tố giác, phản ánh, kiến nghị về hành vi vi phạm từ người dân hoặc tổ chức. Khi có mục đích phòng chống tội phạm, đảm bảo an ninh trật tự, cứu trợ, xử lý khẩn cấp (dịch bệnh, thiên tai, cháy nổ…).
Trong những trường hợp này, nếu muốn xử phạt, CSGT phải có căn cứ xác đáng — phát hiện trực tiếp vi phạm hoặc có thiết bị, biên bản, hình ảnh chứng minh lỗi vi phạm.
Mục đích và lợi ích của quy định mới là để tăng minh bạch, giảm lạm quyền: Việc ghi hình quá trình kiểm tra giúp người dân và cơ quan giám sát có thể xem lại nếu có khiếu nại. An toàn giao thông được ưu tiên: Tránh dừng xe tùy ý tại nút giao hay giờ cao điểm gây ùn tắc, tai nạn. Bảo vệ quyền lợi người dân: Người dân không bị kiểm tra vượt quyền, bị xử lý khi chưa có lỗi.
Được biết, thời gian tới, Cục CSGT và Phòng CSGT các địa phương sẽ công khai các nội dung về việc dừng tại một điểm để kiểm soát, việc bố trí lực lượng làm nhiệm vụ chỉ huy, điều khiển giao thông, sử dụng camera ghi nhận quá trình tuần tra kiểm soát, xử lý vi phạm… cho người dân biết. Trong đó, Cục CSGT sẽ sớm thực hiện các nội dung này trên các tuyến cao tốc.
Nhật Nam / Báo Chính Phủ
