NHNN từng tổ chức tới 76 phiên đấu thầu vàng miếng khi thị trường vàng trong nước giai đoạn 2011 – 2012 có nhiều biến động.
Mới đây, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết đang hoàn tất công tác chuẩn bị đấu thầu vàng miếng SJC trở lại. Theo NHNN, tính đến thời điểm hiện tại đã có khoảng 15 đơn vị đủ điều kiện tham gia đấu thầu.
Vào 11 năm trước, tức năm 2013, NHNN cũng tổ chức tới 76 phiên đấu thầu vàng miếng. Thời điểm đó, tổng khối lượng trúng thầu là 1.819.000 lượng, tương đương gần 70 tấn vàng trên tổng số 1.932.000 lượng chào thầu. Trong đó, có hơn 30 tấn được các tổ chức tín dụng mua vào để tất toán trạng thái vàng, chỉ có gần 40 tấn vàng còn lại là bán ra thị trường.
Theo chia sẻ của NHNN vào thời điểm năm 2013, việc đấu thầu không nhằm mục tiêu giảm giá vàng xuống ngay lập tức mà chủ yếu là để tăng cung ra thị trường, từ đó giải quyết nhu cầu vàng.
Trên thực tế, thị trường vàng trong nước những năm 2011 – 2012 có nhiều điểm tương đồng với hiện tại. Theo TS Nguyễn Mạnh Hùng, Viện Chiến lược Ngân hàng, NHNN, giá vàng khi đó liên tục đảo chiều với biên độ lớn, tạo ra những cú sốc giá. Đỉnh điểm, vào tháng 8/2011, giá vàng tăng lên 49 triệu đồng/lượng, tăng hơn 12 triệu đồng/lượng so với đầu năm 2011.
Sang năm 2012, thị trường vàng tiếp tục trải qua hai đợt sốt giá. Bất chấp giá vàng thế giới hạ nhiệt, giá vàng trong nước vẫn không ngừng tăng, kéo theo dòng tiền ồ ạt đổ vào kênh đầu tư này.
Những biến động trên thị trường vàng khi đó đã buộc NHNN phải tổ chức các phiên đấu thầu vàng miếng. Thực tế là sau các phiên đấu thầu vàng, giá vàng trong năm 2013 giảm dần và không còn các đợt sốt giá như những năm trước đó. Giá vàng SJC cao nhất ở mức 46,74 triệu đồng/lượng vào đầu năm 2013 và giảm dần còn 34,78 triệu đồng/lượng vào cuối năm 2013, tương đương mức giảm gần 12 triệu đồng/lượng trong vòng 1 năm.
Đại diện Viện Chiến lược Ngân hàng cho biết “việc tổ chức đấu thầu vàng miếng của NHNN đã tác động đến thị trường vàng. Xu thế rõ nét của năm 2013 là giá vàng giảm khá nhanh và không có các cú sốc, mặc dù mức giảm còn thấp hơn giá vàng thế giới. Chính sách đấu thầu vàng miếng cùng với một loạt các quy định nghiêm ngặt của NHNN đã có tác động tích cực trong việc ổn định thị trường vàng trong nước”.
Ngoài ổn định giá vàng, các phiên đấu thầu vàng miếng của NHNN còn góp phần ổn định tỷ giá, chống lạm phát và giúp thị trường vàng hoạt động minh bạch, giảm nạn đầu cơ gây lũng đoạn thị trường vàng.
Quay lại với câu chuyện NHNN đấu thầu vàng miếng trở lại sau hơn một thập kỷ, một chuyên gia về vàng nhận định “việc đấu thầu vàng chủ yếu là để nhằm tăng cung và không nên kỳ vọng việc đấu thầu sẽ giúp hạ nhiệt giá vàng ngay lập tức”. Bên cạnh đó, chuyên gia cũng khuyến nghị nên lập sàn giao dịch vàng vật chất hoặc đánh thuế điều tiết mua bán vàng.
Ở thời điểm hiện tại, giá vàng trong nước đang neo ở vùng cao nhất từ trước đến nay. Trong phiên giao dịch chiều 15/4, giá vàng miếng SJC tiến sát mốc 86 triệu đồng/lượng trong khi giá vàng nhẫn cũng chạm mốc 77 triệu đồng/lượng. Giá vàng SJC hiện cao hơn giá vàng thế giới khoảng 14 triệu đồng/lượng.
Giá vàng tăng phi mã trong thời gian qua đã thu hút không ít nhà đầu tư đổ tiền vào kim loại quý này. Trong 3 tháng đầu năm 2024, giá vàng trong nước đã tăng tới 15 – 22%. Nhờ đó, xét từ đầu năm đến nay, vàng đang là kênh đầu tư sinh lời tốt nhất, vượt qua các kênh như chứng khoán, gửi tiết kiệm hay trái phiếu.
Khánh Tú / Vietnamfinance
