Ngân hàng Thế giới (WB) sẽ từng bước chấm dứt hoạt động cho vay đối với Trung Quốc vào năm 2031, sau nhiều năm liên tục cắt giảm quy mô tín dụng. Động thái này phản ánh vị thế mới của Trung Quốc khi đã trở thành nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, theo ba nguồn tin am hiểu kế hoạch cho biết hôm 1/7.
Ngân hàng Thế giới sẽ chấm dứt cho Trung Quốc vay vốn
Theo một trong các nguồn tin, hội đồng quản trị của Ngân hàng Thế giới sẽ xem xét kế hoạch trong tuần bắt đầu từ ngày 20/7. Tuy nhiên, kế hoạch này không cần một cuộc bỏ phiếu chính thức vì đã được Ngân hàng Thế giới và Trung Quốc thống nhất trong khuôn khổ “Đối tác quốc gia” (Country Partnership Framework) kéo dài 5 năm giữa hai bên.
Theo kế hoạch, lần đầu tiên được Financial Times đưa tin, Ngân hàng Thế giới sẽ giới hạn tổng giá trị các khoản vay dành cho Bắc Kinh ở mức 2 tỷ USD từ nay đến năm 2031, trước khi chính thức chấm dứt hoạt động cho vay sau mốc thời gian này.
Trong những năm gần đây, quy mô cho vay của Ngân hàng Thế giới đối với Trung Quốc đã giảm đều đặn, từ khoảng 2,4 tỷ USD mỗi năm vào năm 2017 xuống còn 750 triệu USD trong năm 2025.
Trung Quốc đã không còn đủ điều kiện tiếp cận các khoản vay ưu đãi từ Hiệp hội Phát triển Quốc tế (IDA) – quỹ của Ngân hàng Thế giới dành cho các quốc gia nghèo nhất – kể từ năm 2000. Đến năm 2007, nước này bắt đầu trở thành quốc gia đóng góp cho IDA và hiện là nhà tài trợ lớn thứ năm của quỹ.
“Trung Quốc đã đạt được những thành tựu phát triển rất đáng kể trong vài thập kỷ qua. Giờ đây, chúng ta đang bước sang một giai đoạn mới trong quan hệ hợp tác, phản ánh đúng thực tế đó”, một quan chức Ngân hàng Thế giới am hiểu vấn đề cho biết.
Trong nhiều năm qua, Mỹ cùng nhiều quốc gia khác liên tục gây sức ép buộc Ngân hàng Thế giới ngừng cho Trung Quốc vay, với lập luận rằng quy mô và sức mạnh kinh tế hiện nay của nước này không còn phù hợp để tiếp tục nhận các khoản vay phát triển.
Việc Trung Quốc vẫn tiếp tục vay vốn từ Ngân hàng Thế giới cũng như các tổ chức tài chính đa phương khác đã nhiều lần trở thành vấn đề gây tranh cãi đối với chính quyền của Tổng thống Donald Trump kể từ nhiệm kỳ đầu tiên.
Đầu tháng này, Ngân hàng Thế giới cũng đã thông qua một kế hoạch tương tự đối với Ba Lan, theo đó sẽ chấm dứt các khoản vay phát triển dành cho quốc gia này sau năm 2031.
Người phát ngôn Bộ Tài chính Mỹ gọi quyết định trên là “một bước đi đúng hướng”, đồng thời bày tỏ kỳ vọng các tổ chức tài chính quốc tế khác cũng sẽ có động thái tương tự.
“Là nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, Trung Quốc không nên tiếp tục nhận hỗ trợ tài chính từ các tổ chức đa phương”, người phát ngôn nhấn mạnh.
Một quan chức cấp cao của Mỹ cũng cho rằng Trung Quốc không còn đủ điều kiện để nhận nguồn vốn hỗ trợ phát triển do quy mô nền kinh tế đã quá lớn. Quan chức này đồng thời kêu gọi các tổ chức quốc tế khác, bao gồm Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), Quỹ Quốc tế về Phát triển Nông nghiệp (IFAD) và các cơ quan của Liên hợp quốc, chấm dứt các chương trình hỗ trợ tài chính dành cho Bắc Kinh.
Đến nay, Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington vẫn chưa đưa ra bình luận về thông tin trên.
Một trong những động lực tăng trưởng quan trọng nhất
Trong hơn hai thập kỷ qua, Trung Quốc đã vươn lên trở thành nền kinh tế lớn thứ hai thế giới và là một trong những động lực tăng trưởng quan trọng nhất của kinh tế toàn cầu.
Theo số liệu của WB, quy mô GDP danh nghĩa của Trung Quốc đã tăng từ khoảng 1.200 tỷ USD năm 2000 lên hơn 18.700 tỷ USD vào năm 2024, chỉ đứng sau Mỹ.
Nền kinh tế này hiện đóng góp khoảng 17% GDP toàn cầu và là quốc gia thương mại hàng hóa lớn nhất thế giới.
Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), nếu tính theo sức mua tương đương (PPP), Trung Quốc đã vượt Mỹ để trở thành nền kinh tế lớn nhất thế giới từ nhiều năm qua, chiếm gần 19% tổng sản lượng kinh tế toàn cầu. Bên cạnh quy mô kinh tế, Trung Quốc còn giữ vai trò trung tâm trong chuỗi cung ứng thế giới khi là nhà sản xuất lớn nhất ở nhiều lĩnh vực, từ thép, xi măng, hóa chất đến thiết bị điện tử, pin xe điện và năng lượng tái tạo.
Quốc gia này cũng sở hữu dự trữ ngoại hối lớn nhất thế giới, duy trì ở mức trên 3.000 tỷ USD trong nhiều năm liên tiếp theo số liệu của Cục Quản lý Ngoại hối Nhà nước Trung Quốc (SAFE).
Dù tốc độ tăng trưởng đã chậm lại so với giai đoạn bùng nổ trước đây do khủng hoảng bất động sản, nhu cầu tiêu dùng suy yếu và những thách thức từ môi trường thương mại quốc tế, IMF vẫn dự báo Trung Quốc sẽ tiếp tục là một trong những nền kinh tế đóng góp lớn nhất vào tăng trưởng toàn cầu trong những năm tới.
