Có thể gọi đây là kỳ tích của lịch sử bán lẻ hiện đại Việt Nam khi Saigon Co.op, sau 30 năm hoạt động, đã đạt mức doanh thu gấp hơn 30 nghìn lần so với thời điểm khởi đầu vào năm 1989. Điều đặc biệt là Saigon Co.op hoạt động theo mô hình kinh tế tập thể Hợp tác xã (HTX) mà không phải tư nhân hay công ty cổ phần. Không chỉ có nhiệm vụ kinh doanh đơn thuần mà Saigon Co.op còn có vai trò quan trọng trong việc tổ chức vận động phong trào HTX tại Việt Nam.
Sau đại hội Đảng lần thứ VI, nền kinh tế đất nước chuyển từ cơ chế bao cấp sang nền kinh tế thị trường theo định hướng XHCN, mô hình kinh tế HTX kiểu cũ thật sự khó khăn và lâm vào tình thế khủng hoảng phải giải thể hàng loạt. Trong bối cảnh như thế, ngày 12/5/1989 – UBND Thành phố Hồ Chí Minh có chủ trương chuyển đổiBan Quản lý HTX Mua Bán Thành phố trở thành Liên hiệp HTX Mua bán Thành phố Hồ Chí Minh – Saigon Co.op với 2 chức năng trực tiếp kinh doanh và tổ chức vận động phong trào HTX. Saigon Co.op là tổ chức kinh tế HTX theo nguyên tắc xác lập sở hữu tập thể, hoạt động sản xuất kinh doanh tự chủ và tự chịu trách nhiệm.
Sự kiện nổi bật nhất của Saigon Co.op là sự ra đời siêu thị đầu tiên là Co.opmart Cống Quỳnh vào ngày09/02/1996, đây được xem như bước ngoặc quan trọng tạo nên nền tảng ban đầu cho hệ thống bán lẻ hiện đại đầu tiên của Việt Nam. Co.opmart đã trở thành thương hiệu quen thuộc của người dân thành phố và người tiêu dùng cả nước.
Giai đoạn 1998 – 2003 đã ghi dấu ấn một chặng đường phát triển mới của Saigon Co.op khi Luật HTX ra đời tháng 01/1997 mà Saigon Co.op là mẫu HTX điển hình minh chứng sống động về sự cần thiết, tính hiệu quả của loại hình kinh tế HTX, góp phần tạo ra thuận lợi mới cho phong trào HTX trên cả nước phát triển.Nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động bán lẻ theo đúng chức năng, Saigon Co.op dành thời gian nghiên cứu học tập kinh nghiệm của hệ thống siêu thị KF (Thụy Điển), NTUC Fair Price(Singapore), Co.op (Nhật Bản) để tạo ra một hệ thống siêu thị mang nét đặc trưng của phương thức HTX tại TP.HCM nói riêng và cả nước nói chung. Trong giai đoạn này, Saigon Co.op đã tái cấu trúc về tổ chức và nhân sự, tập trung mọi nguồn lực của mình để đầu tư mạnh cho công tác bán lẻ. Các siêu thị Co.opmart lần lượt ra đời đánh dấu một giai đoạn phát triển quan trọng: hình thành chuỗi siêu thị mang thương hiệu Co.opmart.
Song song với chuỗi Co.opmart, Saigon Co.op phát triển thành công hàng loạt mô hình bán lẻ hiện đại mới chưa từng có tại Việt Nam: cửa hàng thực phẩm Co.op Food, kênh mua sắm qua truyền hình HTVCo.op, đại siêu thị Co.opXtra, trung tâm thương mại Sense City, cửa hàng bách hóa hiện đại Co.op Smiles, cửa hàng tiện lợi mở cửa suốt 24 giờ Cheers,…phủ kín hầu hết các phân khúc bán lẻ trước sự thán phục của các nhà bán lẻ ngoại.
Hiện tại với hơn 700 siêu thị, trung tâm thương mại lớn nhỏ với ước tính đón tiếp hơn 1 triệu lượt khách tham quan mua sắm mỗi ngày, Saigon Co.op đạt doanh thu năm gần nhất hơn 30.000 tỉ đồng. Như vậy từ doanh thu chưa đến 1 tỉ đồng tại thời điểm thành lập, đến nay con số này của Saigon Co.op đã tăng hơn 30 nghìn lần sau 30 năm hoạt động.
Năm 2019 sẽ đánh dấu chặng đường mới của Saigon Co.op trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam hội nhập quốc tế theo những cam kết, nhiều hiệp định hợp tác song phương và đa phương với các khu vực trên thế giới đã và sẽ có hiệu lực. Để đứng vững trước sự cạnh tranh khốc liệt hiện tại của thị trường bán lẻ, tiếp tục là hệ thống phân phối hiệu quả của hàng hóa sản xuất trong nước, bên cạnh cần được sự hỗ trợ tạo điều kiện của các cơ quan ban ngành, đòi hỏi Saigon Co.op phải có chiến lược xây dựng lộ trình chuyển đổi phù hợp để có thể tiếp tục khẳng định vị thế là mô hình HTX thành công điển hình của cả nước, là Nhà bán lẻ hàng tiêu dùng hàng đầu Việt Nam và phấn đấu trở thành tập đoàn bán lẻ hàng đầu Việt Nam vào năm 2025.
Đức Quỳnh/VDT
