Dù Chính phủ kiến nghị xem xét tăng lương công chức, lương hưu và các khoản trợ cấp trong năm 2026, nhưng nhiều ý kiến tại Quốc hội cho rằng việc này vẫn chưa có đủ cơ sở, khi ngân sách còn eo hẹp và tình hình kinh tế 2025 vẫn là ẩn số lớn.
Chính phủ vừa kiến nghị Quốc hội xem xét, quyết định tăng tiền lương khu vực công, lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp ưu đãi người có công trong năm 2026. Đây là nội dung quan trọng được đề cập trong báo cáo của Chính phủ về việc thực hiện cải cách chính sách tiền lương, điều chỉnh lương hưu, trợ cấp xã hội và ưu đãi người có công, được trình bày tại phiên họp thứ 44 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sáng 17/4.
Theo báo cáo, từ ngày 1/7/2024, lương cơ sở của cán bộ, công chức, viên chức được điều chỉnh tăng lên mức 2,34 triệu đồng/tháng theo Nghị định số 73/2024/NĐ-CP. So với mức lương cơ sở năm 2018 là 1,39 triệu đồng/tháng, mức lương này đã tăng 68,3% và cao hơn 43,5% so với mức điều chỉnh lương tối thiểu vùng khu vực doanh nghiệp.
Đồng thời, các bộ, ngành, địa phương đã xây dựng và triển khai quy chế tiền thưởng theo thẩm quyền. Cán bộ, công chức, viên chức có thành tích đặc biệt xuất sắc, năng lực nổi trội được xét thưởng từ quỹ tiền thưởng theo quyết định của thủ trưởng cơ quan, đơn vị.
Cùng thời điểm, lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng cũng được điều chỉnh tăng thêm 15% so với mức của tháng 6/2024. Đối với người nghỉ hưởng trước ngày 1/1/1995, sau khi điều chỉnh, nếu mức hưởng dưới 3,2 triệu đồng/tháng thì được tăng thêm 300.000 đồng/tháng, còn trường hợp hưởng từ 3,2 triệu đồng đến dưới 3,5 triệu đồng/tháng thì được nâng lên bằng 3,5 triệu đồng/người/tháng.
Ước tính tổng kinh phí thực hiện điều chỉnh lương hưu, trợ cấp trong năm 2024 khoảng 16.786 tỷ đồng, lấy từ ngân sách nhà nước và Quỹ bảo hiểm xã hội.
Bên cạnh đó, mức chuẩn trợ cấp ưu đãi người có công với cách mạng được nâng lên 2,789 triệu đồng/tháng, tăng 35,7%. Chi phí điều dưỡng tập trung cũng được điều chỉnh bằng 1,8 lần mức chuẩn/người/lần, bao gồm các khoản như tiền ăn, thuốc thiết yếu, quà tặng và chi phí tham quan. Mức chuẩn trợ giúp xã hội được nâng lên 500.000 đồng/tháng, tăng 38,9%. Việc điều chỉnh này nhằm đảm bảo sự tương quan chính sách giữa các nhóm đối tượng và phù hợp với tình hình kinh tế – xã hội, khả năng cân đối ngân sách, tốc độ tăng giá tiêu dùng.
Chính phủ đánh giá việc tăng 30% mức lương cơ sở, bổ sung 10% quỹ tiền thưởng cho cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang; điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng tăng 15%; tăng mức chuẩn trợ giúp xã hội 38,9% và mức chuẩn trợ cấp ưu đãi người có công 35,7% từ ngày 1/7/2024 là một nỗ lực rất lớn của Trung ương, Quốc hội và Chính phủ, góp phần cải thiện đời sống người hưởng lương, tạo động lực nâng cao năng suất, hiệu quả công tác, đóng góp vào ổn định kinh tế – xã hội.
Cùng với việc cải cách tiền lương, Chính phủ cũng đang tích cực chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương tiếp tục rà soát, tinh gọn tổ chức hành chính và đơn vị sự nghiệp công lập nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động. Việc sắp xếp tổ chức bộ máy sẽ gắn với tinh giản biên chế, cơ cấu lại và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, đặc biệt là trong bối cảnh hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo chỉ đạo của Bộ Chính trị và các nghị quyết của Quốc hội.
Liên quan đến kế hoạch năm 2026, Chính phủ cho biết sẽ báo cáo Quốc hội tại kỳ họp thứ 10 (cuối năm 2025) để Quốc hội quyết định việc điều chỉnh tiền lương, lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp ưu đãi người có công.
Tuy nhiên, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà cho biết, thời điểm này chưa có đủ căn cứ để đề xuất cụ thể mức điều chỉnh trong năm 2026 do còn phụ thuộc vào tình hình kinh tế – xã hội năm 2025, đặc biệt là khả năng thu ngân sách. Việc điều chỉnh, nếu có, sẽ được tính toán thận trọng và báo cáo sau với Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Quốc hội.
Thẩm tra nội dung này, Thường trực Ủy ban Văn hóa – Xã hội của Quốc hội nhận định việc cải cách tiền lương được triển khai trong bối cảnh thực hiện đồng thời nhiều nhiệm vụ lớn như tái cơ cấu tổ chức bộ máy, hoàn thiện pháp luật và điều hành kinh tế, nên không tránh khỏi một số khó khăn, vướng mắc. Ủy ban đề nghị Chính phủ bổ sung, báo cáo rõ hơn về kết quả thực hiện, những bất cập, vướng mắc, đồng thời đánh giá hiệu quả của chính sách tiền lương mới trong tổng thể lộ trình cải cách theo Nghị quyết số 27-NQ/TW.
Phát biểu tại phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh ghi nhận nỗ lực của Chính phủ trong việc cụ thể hóa, triển khai các nội dung cải cách chính sách tiền lương, điều chỉnh các loại trợ cấp theo đúng tinh thần Nghị quyết 142 của Quốc hội. Bà đề nghị Chính phủ tiếp thu đầy đủ ý kiến của các cơ quan thẩm tra để tiếp tục hoàn thiện báo cáo, chuẩn bị kỹ cho kỳ họp tới.
Anh Linh / Vietnamfinance.vn
