Ngày 8/4/2020, Thanh tra Bộ Tư pháp có Kết luận thanh tra việc chấp hành các quy định pháp luật đối với Công ty Cổ phần đấu giá Nam Sài Gòn (Công ty Nam Sài Gòn), TP Hồ Chí Minh và Văn phòng Công chứng Mỹ Phước, tỉnh Bình Dương liên quan đến việc tổ chức bán đấu giá tài sản tại các dự án Khu dân cư Mỹ Phước 4 và Khu dân cư Cầu Đò…
Đây là tài sản của Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Thiên Phú (Công ty Thiên Phú) thế chấp tại Chi nhánh Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Chợ Lớn (Agribank Chợ Lớn).
Vay vốn…
Công ty Thiên Phú là khách hàng vay vốn tại Agribank Chợ Lớn theo các hợp đồng 16.1003.32/HĐTD và 16.1003.34/HĐTD ngày 28/10/2003, với số tiền vay lần lượt là 78 tỷ đồng; 124 tỷ đồng và 2.000 lượng vàng SJC. Ngày 31/8/2012, hai bên thống nhất quy đổi dư nợ vàng sang tiền đồng thành tổng dư nợ là 294 tỷ đồng.
Để bảo đảm cho các khoản vay, Công ty Thiên Phú đã ký hợp đồng 6220-LAV-200300/TC ngày 15/3/2011 thế chấp cho Agribank Chợ Lớn 176.045,9 m2 đất nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất tại Khu dân cư Mỹ Phước 4, và 287.260,6 m2 đất nhà nước giao có thu tiền sử dụng đất tại Khu dân cư Cầu Đò. Tại hợp đồng 6220-LAV-200300/TC, Công ty Thiên Phú còn thế chấp 243.912 m2 đất nhà nước giao có thu tiền sử dụng đất tại Khu dân cư Hòa Lân để đảm bảo hợp đồng tín dụng số 53.019/HĐTD ngày 01/7/2003 vay 305 tỷ đồng, và hợp đồng tín dụng số 28.0307/HĐTD ngày 26/3/2007 vay 18.634,3 lượng vàng SJC
Ngoài ra, Công ty Thiên Phú và Agribank Chợ Lớn còn ký hợp đồng 6220-LAV-11301/TC ngày 15/3/2011 thế chấp 179.872,6m2 đất nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất tại Khu dân cư Mỹ Phước 4 và 178.359,5 m2 đất của Khu dân cư Cầu Đò (Hợp đồng thế chấp này không được công chứng tại cơ quan công chứng có thẩm quyền).
Như vậy theo ba hợp đồng này, Công ty Thiên Phú vay Agribank Chợ Lớn 599 tỷ đồng và 18.634,3 kượng vàng SJC.
Do biến động của thị trường, ảnh hưởng tới khả năng thanh toán, Thiên Phú đồng ý để Agribank Chợ Lớn bán đấu giá tài sản thế chấp thu hồi nợ. Thế nhưng, phía Công ty Thiên Phú cho rằng vụ đấu giá này đang còn có nhiều vi phạm dẫn đến làm thất thoát tài sản của công ty.
Phát mãi
Theo đó, Chứng thư thẩm định giá số 308B/2014/CT-VALUCO ngày 02/4/2014 của Công ty Cổ phần thẩm định giá và Tư vấn Quốc tế (VALUCO) định giá toàn bộ quyền sử dụng đất Khu dân cư Mỹ Phước 4 (đất nhà nước giao có thu tiền sử dụng đất và cả đất nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất) là 208.019.000.000 đồng. Trong đó, Khu A 137.389 m2 giá 104.415.640.000 đồng; Khu B 221.351,3m2 giá 103.603.668.700 đồng,; khu B1 45.854,4 m2 giá 23.752.578.000 đồng; Khu B2 175496,9 m2 giá 79.851.089.500 đồng
Ngày 12/6/2014, Công ty Thiên Phú và Agribank Chợ Lớn thống nhất giá khởi điểm bán đấu giá là 208.019.000.000 đồng theo chứng thư này.
Tuy nhiên, bằng nhiều cách, để đến lần đấu giá thứ 8, Agribank Chợ Lớn có Công văn 469A/NHNoCL-TD gửi Công ty Nam Sài Gòn thống nhất giảm giá khởi điểm Khu B2 chỉ còn 77.000.000.000 đồng. Và bên trúng đấu giá tại phiên đấu gá này là Công ty Công ty Cổ phần đầu tư phát triển Thuận Lợi, do ông Nguyễn Thuận làm giám đốc (Công ty Thuận Lợi).
Tương tự với 456.620,4 m2 dự án Khu dân cư Cầu Đò, Chứng thư 308C/2014/CT-VALUCO của VALUCO ngày 02/4/2014 định giá là 162.967.000.000 đồng cho lần tổ chức đấu giá đầu tiên. Nhưng phải đến phiên đấu giá lẩn hai ngày 05/12/2014, cũng chính Công ty Thuận Lợi lại là bên trúng đấu giá, sau khi ngày 12/11/2014 Agribank Chợ Lớn có Công văn 532/NHNoCL-TD gửi Công ty Nam Sài Gòn giảm giá khởi điểm Khu dân cư Cầu Đò còn 146.670.300.000 đồng, và Khu A dự án Mỹ Phước 4 chỉ còn 85.516.340.000 đồng.
Điều lạ là tại phiên đấu giá này cả Agribank Chợ Lớn và Công ty Nam Sài Gòn lại có “sáng kiến” là gộp 2 tài sản của hai dự án khác biệt vào một gói đấu giá chung để Công ty Thuận Lợi chỉ sau một lần trả giá duy nhất đã trúng đấu giá khối tài sản gộp này bằng đúng giá khởi điểm 232.186.640.000 đồng (?)
Sai phạm
Nhìn lại cả hai lần đấu giá vừa nói dễ thấy tồn tại nhiều vấn đề pháp lý chưa được tuân thủ, nếu như không muốn nói đó là hành vi vi phạm pháp luật.
Theo đó, ở cả hai phiên đấu giá này Công ty Thuận Lợi đã phải “xin” khất và được Agribank Chợ Lớn tự quyền “cho” giãn tiến độ thanh toán tiền trúng đấu giá thành nhiều lần. Ví như, tại phiên đấu giá Khu B1 và B2 Mỹ Phước 4, tiến độ thanh toán được giãn đến 5 lần. Cũng như vậy, tại phiên đấu giá dự án Cầu đò “gộp” chung với Khu A Mỹ Phước 4, tiến độ thanh toán cũng được giãn đến 4 lần.
Đây là hành vi vi phạm Quy chế đấu giá và Thông báo bán đấu giá quy định tại Nghị định 17/2010/NĐ-CP ngày 04/3/2010 của Chính phủ về bán đấu giá tài sản, và Thông tư số 23/2010/TT-BTP của Bộ Tư pháp ngày 06/12/2010 Quy định chi tiết và Hướng dẫn thực hiện Nghị định số 17/2010/NĐ-CP
Mặt khác, điểm a khoản 2 Điều 118 Luật Đất đai 2013 quy định quy định “Các trường hợp không đấu giá quyền sử dụng đất khi nhà nước giao đất, cho thuê đất bao gồm… Giao đất không thu tiền sử dụng đất…”. Và khoản 2 Điều 173 Luật Đất đai 2013 quy định “Tổ chức được Nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất không có quyền chuyển đổi, chuyển nhượng, tặng cho, cho thuê quyền sử dụng đất; thế chấp, góp vốn bằng quyền sử dụng đất; không được bồi thường về đất khi nhà nước thu hồi đất”.
Như vậy, trong cả hai phiên đấu giá này, cả Agribank Chợ Lớn, VALUCO, và Công ty Nam Sài Gòn đã có hành vi vi phạm pháp luật khi mang bán cả phần đất được nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất tại các dự án Mỹ Phước 4 và Cầu Đò. Hành vi vi phạm này gây ra hậu quả là đơn vị đấu giá thành là Công ty Thuận Lợi “bỗng dưng” được quản lý sử dụng cả phần đất không phải do cơ quan có thẩm quyền giao, để hiện nay đang có hàng loạt các vi phạm pháp luật khác tại dự án Mỹ Phước 4, và đang bị chính quyền tỉnh Bình Dương xử lý.
Liên quan hành vi vi phạm này còn thấy là Văn phòng Công chứng Mỹ Phước khi tiến hành hợp đồng mua bán tài sản, vì lý do gì, đã công chứng cho việc mua bán quyền sử dụng đất nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất. Đây là hành vi thiếu sót hay vi phạm pháp luật?
Trở lại với Công ty Nam Sài Gòn, đối với trường hợp ông Nguyễn Việt Hưng, vừa là trưởng phòng pháp chế, vừa phó trưởng phòng hành chính nhân sự tại Agribank Chợ Lớn, vừa là cổ động sáng lập Công ty Nam Sài Gòn cũng đang đặt ra nghi vấn là liệu ông Nguyễn Việt Hưng có vi phạm quy định pháp luật và các quy định khác của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam.
Nghi vấn này dư luận cũng đang chờ tiếng nói minh bạch từ Ngân hàng này. Cũng cần nhắc lại là, Công ty Nam Sài gòn từ ngày được thành lập, cũng chỉ phát sinh các phiên đấu giá tài sản thế chấp của Agribank Chợ Lớn.
Đặc biệt là kết quả đấu giá tài sản tại dự án Khu dân cư Hòa Lân cũng là tài sản của Công ty Thiên Phú thế chấp tại Agribank Chợ Lớn, mà bên trúng đấu giá là Công ty Địa ốc Kim Oanh, do bà Đặng thị Kim Oanh, vợ ông Nguyễn Thuận, làm giám đốc. Kết quả đấu giá này đang trong vòng tố tụng tại Tòa án nhân dân quận 7, mà Công ty Nam Sài Gòn đang là bị đơn.
Nhã Vy / Tiêu Dùng
