TP. HCM đang tìm giải pháp để hoàn thành mục tiêu 200km đường sắt đô thị trong 12 năm tới, sau khi đã mất gần 20 năm để làm 19,7 km metro, dự kiến vận hành vào tháng 7/2024.
Nhà ga tuyến metro Bến Thành Suối Tiên (ảnh minh họa)
Theo Quy hoạch hệ thống đường sắt đô thị TP. HCM có hơn 220 km với tổng mức đầu tư hơn 25 tỷ USD, nhưng đến nay, TP. HCM mới triển khai được 2 tuyến.
Trong đó, tuyến Metro số 1 (Bến Thành – Suối Tiên) dài gần 20km đang triển khai, dự kiến đưa vào vận hành năm 2024; còn tuyến Metro số 2 giai đoạn 1 (Bến Thành – Tham Lương) dài 11 km dự kiến khởi công 2025, hoàn thành năm 2032.
Theo MAUR, tuyến Metro số 1 thực hiện khoảng 16 năm và tuyến Metro số 2 khoảng 22 năm.
Thực tế sau khoảng 20 năm từ khi triển khai nghiên cứu, phát triển các dự án đường sắt đô thị, đến nay TP. HCM vẫn chưa có tuyến đường sắt đô thị nào chính thức vận hành thương mại.
Việc TP. HCM phải hoàn thành toàn bộ mạng lưới đường sắt đô thị còn lại (khoảng 200km) trong 12 năm là một thách thức rất lớn.
Theo quy hoạch, hệ thống đường sắt đô thị TP. HCM gồm 8 tuyến đường sắt đô thị; 3 tuyến xe điện mặt đất hoặc đường sắt một ray (LRT). Tổng chiều dài của toàn bộ hệ thống đường sắt đô thị TP. HCM khoảng 220 km với tổng vốn đầu tư ước tính hơn 25 tỷ USD.
TP. HCM cần phải thu xếp nguồn lực tài chính khoảng 25 tỷ USD cho toàn bộ hệ thống đường sắt đô thị trong vòng 4 – 5 năm tới (chậm nhất là vào năm 2028).
Trong 8 tuyến đường sắt đô thị của TP. HCM, tuyến metro số 1 (Bến Thành – Suối Tiên) dự kiến sẽ được vận hành thương mại năm 2024, metro số 2 Bến Thành – Tham Lương mới khởi công, các tuyến còn lại đều chưa được triển khai xây dựng.
Tuyến số 1 có tên thương mại là Bến Thành – Suối Tiên, chiều dài khoảng 19,7 km với tổng mức đầu tư 43.757 tỷ đồng do JICA tài trợ và vốn đối ứng của TP. HCM. Tuyến đường sắt số 1 đi qua các quận 1, 2, 9, Bình Thạnh, Thủ Đức và TP. Dĩ An. Bên cạnh đó, tuyến Metro số 1 cũng được nghiên cứu kéo dài tới TP. Biên Hòa (tỉnh Đồng Nai) và tỉnh Bình Dương.
Tuyến số 2 có tên thương mại là Bến Thành – Tham Lương chiều dài khoảng 48 km, đi qua các quận: 1, 3, 10, 12, Tân Bình, Tân Phú với tổng chiều dài khoảng 11,3 km (9,3 km đi ngầm và 2 km đi trên cao).
Tuyến metro số 3A có tên thương mại là Bến Thành – Tân Kiên với tổng chiều dài khoảng 19,8 km. Tuyến này sẽ đi qua Bến Thành – Phạm Ngũ Lão – Ngã 6 Cộng Hòa – Hùng Vương – Hồng Bàng – Kinh Dương Vương – depot Tân Kiên – ga Tân Kiên. Tuyến được chia làm hai giai đoạn với tổng mức đầu tư 68.000 tỷ đồng.
Tuyến metro số 3B có hướng tuyến đi từ Ngã 6 Cộng Hòa – Nguyễn Thị Minh Khai – Xô Viết Nghệ Tĩnh – quốc lộ 13 – Hiệp Bình Phước với chiều dài khoảng 12,1 km, trong đó 9 km đi ngầm và 3,1 km đi trên cao. Số lượng ga toàn tuyến là 10 ga, gồm 8 ga ngầm và 2 ga trên cao.
Tuyến metro số 4 có hướng tuyến đi từ Thạnh Xuân – Hà Huy Giáp – Nguyễn Oanh – Nguyễn Kiệm – Phan Đình Phùng – Hai Bà Trung – Bến Thành – Nguyễn Thái Học -Tôn Đản – Nguyễn Hữu Thọ – Khu đô thị Hiệp Phước. Tuyến có chiều dài 36,2 km, trong đó 19,9 km đi trên cao và 16,3 km đi ngầm.
Tuyến metro số 4B là nhánh kết nối tuyến Metro số 4 và số 5, có chiều dài khoảng 3,2 km. Tuyến có điểm đầu là ga Công viên Gia định (tuyến số 4) đi theo Nguyễn Thái Sơn – Hồng Hà – Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất – Trường Sơn – Công viên Hoàng Văn Thụ – Ga Lăng Cha Cả (tuyến số 5).
Tuyến số 5 có chiều dài khoảng 26 km, đi từ bến xe cần Giuộc mới – quốc lộ 50 – Tùng Thiện Vương – Phù Đổng Thiên Vương – Lý Thường Kiệt – Hoàng Văn Thụ – Phan Đăng Lưu – Bạch Đằng – Điện Biên Phủ – cầu Sài Gòn.
Tuyến số 6 có hướng tuyến đi từ Bà Quẹo tới Âu Cơ – Lũy Bán Bích – Tân Hòa Đông – Vòng xoay Phú Lâm, chiều dài khoảng 5,6 km. Tuyến có tổng 7 ga ngầm và dùng chung depot Tham Lương với tuyến số 2.
Trần Lê / Vietnamfinance
